Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / д̇ибидага • Tipiṭaka / маж̇жхиманигааяа • Majjhimanikāya

10. инд̣̇рияабхааванаасуд̇д̇ам̣

10. Indriyabhāvanāsuttaṃ

453. звам̣ мз суд̇ам̣ – згам̣ самаяам̣ бхаг̇аваа г̇аж̇ан̇г̇алааяам̣ 1 вихарад̇и сувзл̣уванз 2. ат̇а ко уд̇д̇аро маан̣аво баараасивияанд̇зваасий 3 язна бхаг̇аваа д̇знубасан̇гами; убасан̇гамид̇ваа бхаг̇авад̇аа сад̣̇д̇хим̣ саммод̣̇и. саммод̣̇анийяам̣ гат̇ам̣ сааран̣ийяам̣ вийд̇исаарзд̇ваа згаманд̇ам̣ нисийд̣̇и. згаманд̇ам̣ нисиннам̣ ко уд̇д̇арам̣ маан̣авам̣ баараасивияанд̇зваасим̣ бхаг̇аваа зд̇ад̣̇авожа – ‘‘д̣̇зсзд̇и, уд̇д̇ара, баараасивияо б̣раахман̣о саавагаанам̣ инд̣̇рияабхаавана’’нд̇и? ‘‘д̣̇зсзд̇и, бхо г̇од̇ама, баараасивияо б̣раахман̣о саавагаанам̣ инд̣̇рияабхаавана’’нд̇и. ‘‘яат̇аа гат̇ам̣ бана, уд̇д̇ара, д̣̇зсзд̇и баараасивияо б̣раахман̣о саавагаанам̣ инд̣̇рияабхаавана’’нд̇и? ‘‘ид̇ха, бхо г̇од̇ама, жагкунаа руубам̣ на бассад̇и, сод̇зна сад̣̇д̣̇ам̣ на сун̣аад̇и – звам̣ ко, бхо г̇од̇ама, д̣̇зсзд̇и баараасивияо б̣раахман̣о саавагаанам̣ инд̣̇рияабхаавана’’нд̇и. ‘‘звам̣ санд̇з ко, уд̇д̇ара, анд̇хо бхаавид̇инд̣̇рияо бхависсад̇и, б̣ад̇хиро бхаавид̇инд̣̇рияо бхависсад̇и; яат̇аа баараасивияасса б̣раахман̣асса важанам̣. анд̇хо хи, уд̇д̇ара, жагкунаа руубам̣ на бассад̇и, б̣ад̇хиро сод̇зна сад̣̇д̣̇ам̣ на сун̣аад̇ий’’д̇и. звам̣ вуд̇д̇з, уд̇д̇аро маан̣аво баараасивияанд̇зваасий д̇ун̣хийбхууд̇о ман̇губхууд̇о бад̇д̇агканд̇хо ад̇хомуко баж̇жхааяанд̇о аббадибхаано нисийд̣̇и.

453. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā gajaṅgalāyaṃ 4 viharati suveḷuvane 5. Atha kho uttaro māṇavo pārāsiviyantevāsī 6 yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṃ sammodi. Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinnaṃ kho uttaraṃ māṇavaṃ pārāsiviyantevāsiṃ bhagavā etadavoca – ‘‘deseti, uttara, pārāsiviyo brāhmaṇo sāvakānaṃ indriyabhāvana’’nti? ‘‘Deseti, bho gotama, pārāsiviyo brāhmaṇo sāvakānaṃ indriyabhāvana’’nti. ‘‘Yathā kathaṃ pana, uttara, deseti pārāsiviyo brāhmaṇo sāvakānaṃ indriyabhāvana’’nti? ‘‘Idha, bho gotama, cakkhunā rūpaṃ na passati, sotena saddaṃ na suṇāti – evaṃ kho, bho gotama, deseti pārāsiviyo brāhmaṇo sāvakānaṃ indriyabhāvana’’nti. ‘‘Evaṃ sante kho, uttara, andho bhāvitindriyo bhavissati, badhiro bhāvitindriyo bhavissati; yathā pārāsiviyassa brāhmaṇassa vacanaṃ. Andho hi, uttara, cakkhunā rūpaṃ na passati, badhiro sotena saddaṃ na suṇātī’’ti. Evaṃ vutte, uttaro māṇavo pārāsiviyantevāsī tuṇhībhūto maṅkubhūto pattakkhandho adhomukho pajjhāyanto appaṭibhāno nisīdi.

ат̇а ко бхаг̇аваа уд̇д̇арам̣ маан̣авам̣ баараасивияанд̇зваасим̣ д̇ун̣хийбхууд̇ам̣ ман̇губхууд̇ам̣ бад̇д̇агканд̇хам̣ ад̇хомукам̣ баж̇жхааяанд̇ам̣ аббадибхаанам̣ вид̣̇ид̇ваа ааяасманд̇ам̣ аананд̣̇ам̣ ааманд̇зси – ‘‘ан̃н̃ат̇аа ко, аананд̣̇а, д̣̇зсзд̇и баараасивияо б̣раахман̣о саавагаанам̣ инд̣̇рияабхааванам̣, ан̃н̃ат̇аа жа банаананд̣̇а, арияасса винаяз ануд̇д̇араа инд̣̇рияабхааванаа ход̇ий’’д̇и. ‘‘зд̇асса, бхаг̇аваа, гаало; зд̇асса, суг̇ад̇а, гаало яам̣ бхаг̇аваа арияасса винаяз ануд̇д̇арам̣ инд̣̇рияабхааванам̣ д̣̇зсзяяа. бхаг̇авад̇о суд̇ваа бхигкуу д̇хаарзссанд̇ий’’д̇и. ‘‘д̇знахаананд̣̇а, сун̣аахи, саад̇хугам̣ манаси гарохи; бхаасиссаамий’’д̇и. ‘‘звам̣, бханд̇з’’д̇и ко ааяасмаа аананд̣̇о бхаг̇авад̇о бажжассоси. бхаг̇аваа зд̇ад̣̇авожа –

Atha kho bhagavā uttaraṃ māṇavaṃ pārāsiviyantevāsiṃ tuṇhībhūtaṃ maṅkubhūtaṃ pattakkhandhaṃ adhomukhaṃ pajjhāyantaṃ appaṭibhānaṃ viditvā āyasmantaṃ ānandaṃ āmantesi – ‘‘aññathā kho, ānanda, deseti pārāsiviyo brāhmaṇo sāvakānaṃ indriyabhāvanaṃ, aññathā ca panānanda, ariyassa vinaye anuttarā indriyabhāvanā hotī’’ti. ‘‘Etassa, bhagavā, kālo; etassa, sugata, kālo yaṃ bhagavā ariyassa vinaye anuttaraṃ indriyabhāvanaṃ deseyya. Bhagavato sutvā bhikkhū dhāressantī’’ti. ‘‘Tenahānanda, suṇāhi, sādhukaṃ manasi karohi; bhāsissāmī’’ti. ‘‘Evaṃ, bhante’’ti kho āyasmā ānando bhagavato paccassosi. Bhagavā etadavoca –

454. ‘‘гат̇ан̃жаананд̣̇а, арияасса винаяз ануд̇д̇араа инд̣̇рияабхааванаа ход̇и? ид̇хаананд̣̇а, бхигкуно жагкунаа руубам̣ д̣̇исваа уббаж̇ж̇ад̇и манаабам̣, уббаж̇ж̇ад̇и аманаабам̣, уббаж̇ж̇ад̇и манаабааманаабам̣. со звам̣ баж̇аанаад̇и – ‘уббаннам̣ ко мз ид̣̇ам̣ манаабам̣, уббаннам̣ аманаабам̣, уббаннам̣ манаабааманаабам̣ . д̇ан̃жа ко сан̇кад̇ам̣ ол̣ааригам̣ бадижжасамуббаннам̣. зд̇ам̣ санд̇ам̣ зд̇ам̣ бан̣ийд̇ам̣ яад̣̇ид̣̇ам̣ – убзгкаа’д̇и. д̇асса д̇ам̣ уббаннам̣ манаабам̣ уббаннам̣ аманаабам̣ уббаннам̣ манаабааманаабам̣ нируж̇жхад̇и; убзгкаа сан̣таад̇и. сзяяат̇ааби, аананд̣̇а, жагкумаа бурисо уммийлзд̇ваа ваа нимийлзяяа, нимийлзд̇ваа ваа уммийлзяяа; звамзва ко, аананд̣̇а, яасса гассажи звам̣сийгхам̣ звам̣д̇увадам̣ звам̣аббагасирзна уббаннам̣ манаабам̣ уббаннам̣ аманаабам̣ уббаннам̣ манаабааманаабам̣ нируж̇жхад̇и, убзгкаа сан̣таад̇и – аяам̣ вужжад̇аананд̣̇а, арияасса винаяз ануд̇д̇араа инд̣̇рияабхааванаа жагкувин̃н̃зяязсу руубзсу.

454. ‘‘Kathañcānanda, ariyassa vinaye anuttarā indriyabhāvanā hoti? Idhānanda, bhikkhuno cakkhunā rūpaṃ disvā uppajjati manāpaṃ, uppajjati amanāpaṃ, uppajjati manāpāmanāpaṃ. So evaṃ pajānāti – ‘uppannaṃ kho me idaṃ manāpaṃ, uppannaṃ amanāpaṃ, uppannaṃ manāpāmanāpaṃ . Tañca kho saṅkhataṃ oḷārikaṃ paṭiccasamuppannaṃ. Etaṃ santaṃ etaṃ paṇītaṃ yadidaṃ – upekkhā’ti. Tassa taṃ uppannaṃ manāpaṃ uppannaṃ amanāpaṃ uppannaṃ manāpāmanāpaṃ nirujjhati; upekkhā saṇṭhāti. Seyyathāpi, ānanda, cakkhumā puriso ummīletvā vā nimīleyya, nimīletvā vā ummīleyya; evameva kho, ānanda, yassa kassaci evaṃsīghaṃ evaṃtuvaṭaṃ evaṃappakasirena uppannaṃ manāpaṃ uppannaṃ amanāpaṃ uppannaṃ manāpāmanāpaṃ nirujjhati, upekkhā saṇṭhāti – ayaṃ vuccatānanda, ariyassa vinaye anuttarā indriyabhāvanā cakkhuviññeyyesu rūpesu.

455. ‘‘буна жабарам̣, аананд̣̇а, бхигкуно сод̇зна сад̣̇д̣̇ам̣ суд̇ваа уббаж̇ж̇ад̇и манаабам̣, уббаж̇ж̇ад̇и аманаабам̣, уббаж̇ж̇ад̇и манаабааманаабам̣. со звам̣ баж̇аанаад̇и – ‘уббаннам̣ ко мз ид̣̇ам̣ манаабам̣, уббаннам̣ аманаабам̣, уббаннам̣ манаабааманаабам̣. д̇ан̃жа ко сан̇кад̇ам̣ ол̣ааригам̣ бадижжасамуббаннам̣. зд̇ам̣ санд̇ам̣ зд̇ам̣ бан̣ийд̇ам̣ яад̣̇ид̣̇ам̣ – убзгкаа’д̇и. д̇асса д̇ам̣ уббаннам̣ манаабам̣ уббаннам̣ аманаабам̣ уббаннам̣ манаабааманаабам̣ нируж̇жхад̇и; убзгкаа сан̣таад̇и. сзяяат̇ааби, аананд̣̇а, б̣алаваа бурисо аббагасирзнзва ажчарам̣ 7 бахарзяяа; звамзва ко, аананд̣̇а, яасса гассажи звам̣сийгхам̣ звам̣д̇увадам̣ звам̣аббагасирзна уббаннам̣ манаабам̣ уббаннам̣ аманаабам̣ уббаннам̣ манаабааманаабам̣ нируж̇жхад̇и, убзгкаа сан̣таад̇и – аяам̣ вужжад̇аананд̣̇а, арияасса винаяз ануд̇д̇араа инд̣̇рияабхааванаа сод̇авин̃н̃зяязсу сад̣̇д̣̇зсу.

455. ‘‘Puna caparaṃ, ānanda, bhikkhuno sotena saddaṃ sutvā uppajjati manāpaṃ, uppajjati amanāpaṃ, uppajjati manāpāmanāpaṃ. So evaṃ pajānāti – ‘uppannaṃ kho me idaṃ manāpaṃ, uppannaṃ amanāpaṃ, uppannaṃ manāpāmanāpaṃ. Tañca kho saṅkhataṃ oḷārikaṃ paṭiccasamuppannaṃ. Etaṃ santaṃ etaṃ paṇītaṃ yadidaṃ – upekkhā’ti. Tassa taṃ uppannaṃ manāpaṃ uppannaṃ amanāpaṃ uppannaṃ manāpāmanāpaṃ nirujjhati; upekkhā saṇṭhāti. Seyyathāpi, ānanda, balavā puriso appakasireneva accharaṃ 8 pahareyya; evameva kho, ānanda, yassa kassaci evaṃsīghaṃ evaṃtuvaṭaṃ evaṃappakasirena uppannaṃ manāpaṃ uppannaṃ amanāpaṃ uppannaṃ manāpāmanāpaṃ nirujjhati, upekkhā saṇṭhāti – ayaṃ vuccatānanda, ariyassa vinaye anuttarā indriyabhāvanā sotaviññeyyesu saddesu.

456. ‘‘буна жабарам̣, аананд̣̇а, бхигкуно гхаанзна г̇анд̇хам̣ гхааяид̇ваа уббаж̇ж̇ад̇и манаабам̣, уббаж̇ж̇ад̇и аманаабам̣, уббаж̇ж̇ад̇и манаабааманаабам̣. со звам̣ баж̇аанаад̇и – ‘уббаннам̣ ко мз ид̣̇ам̣ манаабам̣, уббаннам̣ аманаабам̣, уббаннам̣ манаабааманаабам̣. д̇ан̃жа ко сан̇кад̇ам̣ ол̣ааригам̣ бадижжасамуббаннам̣. зд̇ам̣ санд̇ам̣ зд̇ам̣ бан̣ийд̇ам̣ яад̣̇ид̣̇ам̣ – убзгкаа’д̇и. д̇асса д̇ам̣ уббаннам̣ манаабам̣ уббаннам̣ аманаабам̣ уббаннам̣ манаабааманаабам̣ нируж̇жхад̇и; убзгкаа сан̣таад̇и. сзяяат̇ааби, аананд̣̇а , ийсагам̣бон̣з 9 бад̣̇умабалаасз 10 уд̣̇агапусид̇аани бавад̇д̇анд̇и, на сан̣танд̇и; звамзва ко, аананд̣̇а, яасса гассажи звам̣сийгхам̣ звам̣д̇увадам̣ звам̣аббагасирзна уббаннам̣ манаабам̣ уббаннам̣ аманаабам̣ уббаннам̣ манаабааманаабам̣ нируж̇жхад̇и, убзгкаа сан̣таад̇и – аяам̣ вужжад̇аананд̣̇а, арияасса винаяз ануд̇д̇араа инд̣̇рияабхааванаа гхаанавин̃н̃зяязсу г̇анд̇хзсу.

456. ‘‘Puna caparaṃ, ānanda, bhikkhuno ghānena gandhaṃ ghāyitvā uppajjati manāpaṃ, uppajjati amanāpaṃ, uppajjati manāpāmanāpaṃ. So evaṃ pajānāti – ‘uppannaṃ kho me idaṃ manāpaṃ, uppannaṃ amanāpaṃ, uppannaṃ manāpāmanāpaṃ. Tañca kho saṅkhataṃ oḷārikaṃ paṭiccasamuppannaṃ. Etaṃ santaṃ etaṃ paṇītaṃ yadidaṃ – upekkhā’ti. Tassa taṃ uppannaṃ manāpaṃ uppannaṃ amanāpaṃ uppannaṃ manāpāmanāpaṃ nirujjhati; upekkhā saṇṭhāti. Seyyathāpi, ānanda , īsakaṃpoṇe 11 padumapalāse 12 udakaphusitāni pavattanti, na saṇṭhanti; evameva kho, ānanda, yassa kassaci evaṃsīghaṃ evaṃtuvaṭaṃ evaṃappakasirena uppannaṃ manāpaṃ uppannaṃ amanāpaṃ uppannaṃ manāpāmanāpaṃ nirujjhati, upekkhā saṇṭhāti – ayaṃ vuccatānanda, ariyassa vinaye anuttarā indriyabhāvanā ghānaviññeyyesu gandhesu.

457. ‘‘буна жабарам̣, аананд̣̇а, бхигкуно ж̇ивхааяа расам̣ сааяид̇ваа уббаж̇ж̇ад̇и манаабам̣, уббаж̇ж̇ад̇и аманаабам̣, уббаж̇ж̇ад̇и манаабааманаабам̣. со звам̣ баж̇аанаад̇и – ‘уббаннам̣ ко мз ид̣̇ам̣ манаабам̣, уббаннам̣ аманаабам̣, уббаннам̣ манаабааманаабам̣. д̇ан̃жа ко сан̇кад̇ам̣ ол̣ааригам̣ бадижжасамуббаннам̣. зд̇ам̣ санд̇ам̣ зд̇ам̣ бан̣ийд̇ам̣ яад̣̇ид̣̇ам̣ – убзгкаа’д̇и. д̇асса д̇ам̣ уббаннам̣ манаабам̣ уббаннам̣ аманаабам̣ уббаннам̣ манаабааманаабам̣ нируж̇жхад̇и; убзгкаа сан̣таад̇и . сзяяат̇ааби, аананд̣̇а, б̣алаваа бурисо ж̇ивхаг̇г̇з кзл̣абин̣д̣ам̣ сам̣яуухид̇ваа аббагасирзна вамзяяа 13; звамзва ко, аананд̣̇а, яасса гассажи звам̣сийгхам̣ звам̣д̇увадам̣ звам̣аббагасирзна уббаннам̣ манаабам̣ уббаннам̣ аманаабам̣ уббаннам̣ манаабааманаабам̣ нируж̇жхад̇и, убзгкаа сан̣таад̇и – аяам̣ вужжад̇аананд̣̇а, арияасса винаяз ануд̇д̇араа инд̣̇рияабхааванаа ж̇ивхаавин̃н̃зяязсу расзсу.

457. ‘‘Puna caparaṃ, ānanda, bhikkhuno jivhāya rasaṃ sāyitvā uppajjati manāpaṃ, uppajjati amanāpaṃ, uppajjati manāpāmanāpaṃ. So evaṃ pajānāti – ‘uppannaṃ kho me idaṃ manāpaṃ, uppannaṃ amanāpaṃ, uppannaṃ manāpāmanāpaṃ. Tañca kho saṅkhataṃ oḷārikaṃ paṭiccasamuppannaṃ. Etaṃ santaṃ etaṃ paṇītaṃ yadidaṃ – upekkhā’ti. Tassa taṃ uppannaṃ manāpaṃ uppannaṃ amanāpaṃ uppannaṃ manāpāmanāpaṃ nirujjhati; upekkhā saṇṭhāti . Seyyathāpi, ānanda, balavā puriso jivhagge kheḷapiṇḍaṃ saṃyūhitvā appakasirena vameyya 14; evameva kho, ānanda, yassa kassaci evaṃsīghaṃ evaṃtuvaṭaṃ evaṃappakasirena uppannaṃ manāpaṃ uppannaṃ amanāpaṃ uppannaṃ manāpāmanāpaṃ nirujjhati, upekkhā saṇṭhāti – ayaṃ vuccatānanda, ariyassa vinaye anuttarā indriyabhāvanā jivhāviññeyyesu rasesu.

458. ‘‘буна жабарам̣, аананд̣̇а, бхигкуно гааязна подтаб̣б̣ам̣ пусид̇ваа уббаж̇ж̇ад̇и манаабам̣, уббаж̇ж̇ад̇и аманаабам̣, уббаж̇ж̇ад̇и манаабааманаабам̣. со звам̣ баж̇аанаад̇и – ‘уббаннам̣ ко мз ид̣̇ам̣ манаабам̣, уббаннам̣ аманаабам̣, уббаннам̣ манаабааманаабам̣. д̇ан̃жа ко сан̇кад̇ам̣ ол̣ааригам̣ бадижжасамуббаннам̣. зд̇ам̣ санд̇ам̣ зд̇ам̣ бан̣ийд̇ам̣ яад̣̇ид̣̇ам̣ – убзгкаа’д̇и. д̇асса д̇ам̣ уббаннам̣ манаабам̣ уббаннам̣ аманаабам̣ уббаннам̣ манаабааманаабам̣ нируж̇жхад̇и; убзгкаа сан̣таад̇и. сзяяат̇ааби, аананд̣̇а, б̣алаваа бурисо самин̃ж̇ид̇ам̣ ваа б̣аахам̣ басаарзяяа, басаарид̇ам̣ ваа б̣аахам̣ самин̃ж̇зяяа; звамзва ко, аананд̣̇а, яасса гассажи звам̣сийгхам̣ звам̣д̇увадам̣ звам̣аббагасирзна уббаннам̣ манаабам̣ уббаннам̣ аманаабам̣ уббаннам̣ манаабааманаабам̣ нируж̇жхад̇и, убзгкаа сан̣таад̇и – аяам̣ вужжад̇аананд̣̇а, арияасса винаяз ануд̇д̇араа инд̣̇рияабхааванаа гааяавин̃н̃зяязсу подтаб̣б̣зсу.

458. ‘‘Puna caparaṃ, ānanda, bhikkhuno kāyena phoṭṭhabbaṃ phusitvā uppajjati manāpaṃ, uppajjati amanāpaṃ, uppajjati manāpāmanāpaṃ. So evaṃ pajānāti – ‘uppannaṃ kho me idaṃ manāpaṃ, uppannaṃ amanāpaṃ, uppannaṃ manāpāmanāpaṃ. Tañca kho saṅkhataṃ oḷārikaṃ paṭiccasamuppannaṃ. Etaṃ santaṃ etaṃ paṇītaṃ yadidaṃ – upekkhā’ti. Tassa taṃ uppannaṃ manāpaṃ uppannaṃ amanāpaṃ uppannaṃ manāpāmanāpaṃ nirujjhati; upekkhā saṇṭhāti. Seyyathāpi, ānanda, balavā puriso samiñjitaṃ vā bāhaṃ pasāreyya, pasāritaṃ vā bāhaṃ samiñjeyya; evameva kho, ānanda, yassa kassaci evaṃsīghaṃ evaṃtuvaṭaṃ evaṃappakasirena uppannaṃ manāpaṃ uppannaṃ amanāpaṃ uppannaṃ manāpāmanāpaṃ nirujjhati, upekkhā saṇṭhāti – ayaṃ vuccatānanda, ariyassa vinaye anuttarā indriyabhāvanā kāyaviññeyyesu phoṭṭhabbesu.

459. ‘‘буна жабарам̣, аананд̣̇а, бхигкуно манасаа д̇хаммам̣ вин̃н̃ааяа уббаж̇ж̇ад̇и манаабам̣, уббаж̇ж̇ад̇и аманаабам̣, уббаж̇ж̇ад̇и манаабааманаабам̣. со звам̣ баж̇аанаад̇и – ‘уббаннам̣ ко мз ид̣̇ам̣ манаабам̣, уббаннам̣ аманаабам̣, уббаннам̣ манаабааманаабам̣. д̇ан̃жа ко сан̇кад̇ам̣ ол̣ааригам̣ бадижжасамуббаннам̣. зд̇ам̣ санд̇ам̣ зд̇ам̣ бан̣ийд̇ам̣ яад̣̇ид̣̇ам̣ – убзгкаа’д̇и. д̇асса д̇ам̣ уббаннам̣ манаабам̣ уббаннам̣ аманаабам̣ уббаннам̣ манаабааманаабам̣ нируж̇жхад̇и; убзгкаа сан̣таад̇и. сзяяат̇ааби, аананд̣̇а, б̣алаваа бурисо д̣̇ивасам̣санд̇ад̇д̇з 15 аяогадаахз д̣̇вз ваа д̇ийн̣и ваа уд̣̇агапусид̇аани нибаад̇зяяа. д̣̇анд̇хо, аананд̣̇а, уд̣̇агапусид̇аанам̣ нибаад̇о, ат̇а ко нам̣ киббамзва баригкаяам̣ барияаад̣̇аанам̣ г̇ажчзяяа; звамзва ко, аананд̣̇а, яасса гассажи звам̣сийгхам̣ звам̣д̇увадам̣ звам̣аббагасирзна уббаннам̣ манаабам̣ уббаннам̣ аманаабам̣ уббаннам̣ манаабааманаабам̣ нируж̇жхад̇и, убзгкаа сан̣таад̇и – аяам̣ вужжад̇аананд̣̇а, арияасса винаяз ануд̇д̇араа инд̣̇рияабхааванаа мановин̃н̃зяязсу д̇хаммзсу. звам̣ ко, аананд̣̇а, арияасса винаяз ануд̇д̇араа инд̣̇рияабхааванаа ход̇и.

459. ‘‘Puna caparaṃ, ānanda, bhikkhuno manasā dhammaṃ viññāya uppajjati manāpaṃ, uppajjati amanāpaṃ, uppajjati manāpāmanāpaṃ. So evaṃ pajānāti – ‘uppannaṃ kho me idaṃ manāpaṃ, uppannaṃ amanāpaṃ, uppannaṃ manāpāmanāpaṃ. Tañca kho saṅkhataṃ oḷārikaṃ paṭiccasamuppannaṃ. Etaṃ santaṃ etaṃ paṇītaṃ yadidaṃ – upekkhā’ti. Tassa taṃ uppannaṃ manāpaṃ uppannaṃ amanāpaṃ uppannaṃ manāpāmanāpaṃ nirujjhati; upekkhā saṇṭhāti. Seyyathāpi, ānanda, balavā puriso divasaṃsantatte 16 ayokaṭāhe dve vā tīṇi vā udakaphusitāni nipāteyya. Dandho, ānanda, udakaphusitānaṃ nipāto, atha kho naṃ khippameva parikkhayaṃ pariyādānaṃ gaccheyya; evameva kho, ānanda, yassa kassaci evaṃsīghaṃ evaṃtuvaṭaṃ evaṃappakasirena uppannaṃ manāpaṃ uppannaṃ amanāpaṃ uppannaṃ manāpāmanāpaṃ nirujjhati, upekkhā saṇṭhāti – ayaṃ vuccatānanda, ariyassa vinaye anuttarā indriyabhāvanā manoviññeyyesu dhammesu. Evaṃ kho, ānanda, ariyassa vinaye anuttarā indriyabhāvanā hoti.

460. ‘‘гат̇ан̃жаананд̣̇а , сзко ход̇и баадибад̣̇о? ид̇хаананд̣̇а, бхигкуно жагкунаа руубам̣ д̣̇исваа уббаж̇ж̇ад̇и манаабам̣, уббаж̇ж̇ад̇и аманаабам̣, уббаж̇ж̇ад̇и манаабааманаабам̣. со д̇зна уббаннзна манаабзна уббаннзна аманаабзна уббаннзна манаабааманаабзна аддийяад̇и харааяад̇и ж̇иг̇ужчад̇и. сод̇зна сад̣̇д̣̇ам̣ суд̇ваа…бз… гхаанзна г̇анд̇хам̣ гхааяид̇ваа…, ж̇ивхааяа расам̣ сааяид̇ваа… гааязна подтаб̣б̣ам̣ пусид̇ваа… манасаа д̇хаммам̣ вин̃н̃ааяа уббаж̇ж̇ад̇и манаабам̣, уббаж̇ж̇ад̇и аманаабам̣, уббаж̇ж̇ад̇и манаабааманаабам̣. со д̇зна уббаннзна манаабзна уббаннзна аманаабзна уббаннзна манаабааманаабзна аддийяад̇и харааяад̇и ж̇иг̇ужчад̇и. звам̣ ко, аананд̣̇а, сзко ход̇и баадибад̣̇о.

460. ‘‘Kathañcānanda , sekho hoti pāṭipado? Idhānanda, bhikkhuno cakkhunā rūpaṃ disvā uppajjati manāpaṃ, uppajjati amanāpaṃ, uppajjati manāpāmanāpaṃ. So tena uppannena manāpena uppannena amanāpena uppannena manāpāmanāpena aṭṭīyati harāyati jigucchati. Sotena saddaṃ sutvā…pe… ghānena gandhaṃ ghāyitvā…, jivhāya rasaṃ sāyitvā… kāyena phoṭṭhabbaṃ phusitvā… manasā dhammaṃ viññāya uppajjati manāpaṃ, uppajjati amanāpaṃ, uppajjati manāpāmanāpaṃ. So tena uppannena manāpena uppannena amanāpena uppannena manāpāmanāpena aṭṭīyati harāyati jigucchati. Evaṃ kho, ānanda, sekho hoti pāṭipado.

461. ‘‘гат̇ан̃жаананд̣̇а, арияо ход̇и бхаавид̇инд̣̇рияо? ид̇хаананд̣̇а, бхигкуно жагкунаа руубам̣ д̣̇исваа уббаж̇ж̇ад̇и манаабам̣, уббаж̇ж̇ад̇и аманаабам̣, уббаж̇ж̇ад̇и манаабааманаабам̣. со сажз ааган̇кад̇и – ‘бадигуулз 17 аббадигууласан̃н̃ий вихарзяяа’нд̇и, аббадигууласан̃н̃ий д̇ад̇т̇а вихарад̇и. сажз ааган̇кад̇и – ‘аббадигуулз бадигууласан̃н̃ий вихарзяяа’нд̇и, бадигууласан̃н̃ий д̇ад̇т̇а вихарад̇и. сажз ааган̇кад̇и – ‘бадигуулз жа аббадигуулз жа аббадигууласан̃н̃ий вихарзяяа’нд̇и, аббадигууласан̃н̃ий д̇ад̇т̇а вихарад̇и. сажз ааган̇кад̇и – ‘аббадигуулз жа бадигуулз жа бадигууласан̃н̃ий вихарзяяа’нд̇и, бадигууласан̃н̃ий д̇ад̇т̇а вихарад̇и. сажз ааган̇кад̇и – ‘бадигуулан̃жа аббадигуулан̃жа д̇ад̣̇убхаяам̣ абхиниваж̇ж̇зд̇ваа убзгкаго вихарзяяам̣ сад̇о самбаж̇аано’д̇и, убзгкаго д̇ад̇т̇а вихарад̇и сад̇о самбаж̇аано.

461. ‘‘Kathañcānanda, ariyo hoti bhāvitindriyo? Idhānanda, bhikkhuno cakkhunā rūpaṃ disvā uppajjati manāpaṃ, uppajjati amanāpaṃ, uppajjati manāpāmanāpaṃ. So sace ākaṅkhati – ‘paṭikūle 18 appaṭikūlasaññī vihareyya’nti, appaṭikūlasaññī tattha viharati. Sace ākaṅkhati – ‘appaṭikūle paṭikūlasaññī vihareyya’nti, paṭikūlasaññī tattha viharati. Sace ākaṅkhati – ‘paṭikūle ca appaṭikūle ca appaṭikūlasaññī vihareyya’nti, appaṭikūlasaññī tattha viharati. Sace ākaṅkhati – ‘appaṭikūle ca paṭikūle ca paṭikūlasaññī vihareyya’nti, paṭikūlasaññī tattha viharati. Sace ākaṅkhati – ‘paṭikūlañca appaṭikūlañca tadubhayaṃ abhinivajjetvā upekkhako vihareyyaṃ sato sampajāno’ti, upekkhako tattha viharati sato sampajāno.

462. ‘‘буна жабарам̣, аананд̣̇а, бхигкуно сод̇зна сад̣̇д̣̇ам̣ суд̇ваа…бз… гхаанзна г̇анд̇хам̣ гхааяид̇ваа… ж̇ивхааяа расам̣ сааяид̇ваа… гааязна подтаб̣б̣ам̣ пусид̇ваа… манасаа д̇хаммам̣ вин̃н̃ааяа уббаж̇ж̇ад̇и манаабам̣, уббаж̇ж̇ад̇и аманаабам̣, уббаж̇ж̇ад̇и манаабааманаабам̣. со сажз ааган̇кад̇и – ‘бадигуулз аббадигууласан̃н̃ий вихарзяяа’нд̇и, аббадигууласан̃н̃ий д̇ад̇т̇а вихарад̇и. сажз ааган̇кад̇и – ‘аббадигуулз бадигууласан̃н̃ий вихарзяяа’нд̇и, бадигууласан̃н̃ий д̇ад̇т̇а вихарад̇и. сажз ааган̇кад̇и – ‘бадигуулз жа аббадигуулз жа аббадигууласан̃н̃ий вихарзяяа’нд̇и, аббадигууласан̃н̃ий д̇ад̇т̇а вихарад̇и. сажз ааган̇кад̇и – ‘аббадигуулз жа бадигуулз жа бадигууласан̃н̃ий вихарзяяа’нд̇и, бадигууласан̃н̃ий д̇ад̇т̇а вихарад̇и. сажз ааган̇кад̇и – ‘бадигуулан̃жа аббадигуулан̃жа д̇ад̣̇убхаяамбмбби абхиниваж̇ж̇зд̇ваа убзгкаго вихарзяяам̣ сад̇о самбаж̇аано’д̇и, убзгкаго д̇ад̇т̇а вихарад̇и сад̇о самбаж̇аано. звам̣ ко, аананд̣̇а, арияо ход̇и бхаавид̇инд̣̇рияо.

462. ‘‘Puna caparaṃ, ānanda, bhikkhuno sotena saddaṃ sutvā…pe… ghānena gandhaṃ ghāyitvā… jivhāya rasaṃ sāyitvā… kāyena phoṭṭhabbaṃ phusitvā… manasā dhammaṃ viññāya uppajjati manāpaṃ, uppajjati amanāpaṃ, uppajjati manāpāmanāpaṃ. So sace ākaṅkhati – ‘paṭikūle appaṭikūlasaññī vihareyya’nti, appaṭikūlasaññī tattha viharati. Sace ākaṅkhati – ‘appaṭikūle paṭikūlasaññī vihareyya’nti, paṭikūlasaññī tattha viharati. Sace ākaṅkhati – ‘paṭikūle ca appaṭikūle ca appaṭikūlasaññī vihareyya’nti, appaṭikūlasaññī tattha viharati. Sace ākaṅkhati – ‘appaṭikūle ca paṭikūle ca paṭikūlasaññī vihareyya’nti, paṭikūlasaññī tattha viharati. Sace ākaṅkhati – ‘paṭikūlañca appaṭikūlañca tadubhayampmppi abhinivajjetvā upekkhako vihareyyaṃ sato sampajāno’ti, upekkhako tattha viharati sato sampajāno. Evaṃ kho, ānanda, ariyo hoti bhāvitindriyo.

463. ‘‘ид̇и ко, аананд̣̇а, д̣̇зсид̇аа маяаа арияасса винаяз ануд̇д̇араа инд̣̇рияабхааванаа, д̣̇зсид̇о сзко баадибад̣̇о, д̣̇зсид̇о арияо бхаавид̇инд̣̇рияо . яам̣ ко, аананд̣̇а, сад̇т̇аараа гаран̣ийяам̣ саавагаанам̣ хид̇зсинаа анугамбагзна анугамбам̣ убаад̣̇ааяа, гад̇ам̣ во д̇ам̣ маяаа. зд̇аани, аананд̣̇а, ругкамуулаани, зд̇аани сун̃н̃ааг̇аараани, жхааяат̇аананд̣̇а, маа бамаад̣̇ад̇т̇а, маа бажчаа виббадисаарино ахувад̇т̇а. аяам̣ во амхаагам̣ анусаасаний’’д̇и.

463. ‘‘Iti kho, ānanda, desitā mayā ariyassa vinaye anuttarā indriyabhāvanā, desito sekho pāṭipado, desito ariyo bhāvitindriyo . Yaṃ kho, ānanda, satthārā karaṇīyaṃ sāvakānaṃ hitesinā anukampakena anukampaṃ upādāya, kataṃ vo taṃ mayā. Etāni, ānanda, rukkhamūlāni, etāni suññāgārāni, jhāyathānanda, mā pamādattha, mā pacchā vippaṭisārino ahuvattha. Ayaṃ vo amhākaṃ anusāsanī’’ti.

ид̣̇амавожа бхаг̇аваа. ад̇д̇амано ааяасмаа аананд̣̇о бхаг̇авад̇о бхаасид̇ам̣ абхинанд̣̇ийд̇и.

Idamavoca bhagavā. Attamano āyasmā ānando bhagavato bhāsitaṃ abhinandīti.

инд̣̇рияабхааванаасуд̇д̇ам̣ нидтид̇ам̣ д̣̇асамам̣.

Indriyabhāvanāsuttaṃ niṭṭhitaṃ dasamaṃ.

сал̣ааяад̇анаваг̇г̇о нидтид̇о бан̃жамо.

Saḷāyatanavaggo niṭṭhito pañcamo.

д̇ассуд̣̇д̣̇аанам̣ –

Tassuddānaṃ –

анаат̇абин̣д̣иго чанно, бун̣н̣о нанд̣̇агараахулаа;

Anāthapiṇḍiko channo, puṇṇo nandakarāhulā;

чачаггам̣ сал̣ааяад̇анигам̣, наг̇аравинд̣̇зяяасуд̣̇д̇хигаа;

Chachakkaṃ saḷāyatanikaṃ, nagaravindeyyasuddhikā;

инд̣̇рияабхааванаа жааби, ваг̇г̇о оваад̣̇абан̃жамод̇и.

Indriyabhāvanā cāpi, vaggo ovādapañcamoti.

ид̣̇ам̣ ваг̇г̇аанамуд̣̇д̣̇аанам̣ –

Idaṃ vaggānamuddānaṃ –

д̣̇звад̣̇ахонубад̣̇о жа, сун̃н̃ад̇о жа вибхан̇г̇аго;

Devadahonupado ca, suññato ca vibhaṅgako;

сал̣ааяад̇анод̇и ваг̇г̇аа, убарибан̣н̣аасагз тид̇аад̇и.

Saḷāyatanoti vaggā, uparipaṇṇāsake ṭhitāti.

убарибан̣н̣аасагам̣ самад̇д̇ам̣.

Uparipaṇṇāsakaṃ samattaṃ.

д̇ийхи бан̣н̣аасагзхи бадиман̣д̣ид̇о сагало

Tīhi paṇṇāsakehi paṭimaṇḍito sakalo

маж̇жхиманигааяо самад̇д̇о.

Majjhimanikāyo samatto.




Footnotes:
1. гаж̇ан̇г̇алааяам̣ (сий. бий.), гаж̇ж̇ан̇г̇алааяам̣ (сяаа. гам̣.)
2. взл̣уванз (сяаа. гам̣.), мукзлуванз (сий. бий.)
3. баараасарияанд̇зваасий (сий. бий.), баараасирияанд̇зваасий (сяаа. гам̣.)
4. kajaṅgalāyaṃ (sī. pī.), kajjaṅgalāyaṃ (syā. kaṃ.)
5. veḷuvane (syā. kaṃ.), mukheluvane (sī. pī.)
6. pārāsariyantevāsī (sī. pī.), pārāsiriyantevāsī (syā. kaṃ.)
7. ажчаригам̣ (сяаа. гам̣. бий. га.)
8. accharikaṃ (syā. kaṃ. pī. ka.)
9. ийсагабон̣з (сий. сяаа. гам̣. бий.), ийсагапан̣з (сий. адта.), ‘‘маж̇жхз ужжам̣ худ̇ваа’’д̇и дийгааяа сам̣санд̣̇ид̇аб̣б̣аа
10. бад̣̇уминибад̇д̇з (сий. сяаа. гам̣. бий.)
11. īsakapoṇe (sī. syā. kaṃ. pī.), īsakaphaṇe (sī. aṭṭha.), ‘‘majjhe uccaṃ hutvā’’ti ṭīkāya saṃsanditabbā
12. paduminipatte (sī. syā. kaṃ. pī.)
13. санд̇хамзяяа (га.)
14. sandhameyya (ka.)
15. д̣̇ивасасанд̇зд̇д̇з (сий.)
16. divasasantette (sī.)
17. бадиггуулз (саб̣б̣ад̇т̇а)
18. paṭikkūle (sabbattha)



Related texts:



адтагат̇аа • Aṭṭhakathā / суд̇д̇абидага (адтагат̇аа) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / маж̇жхиманигааяа (адтагат̇аа) • Majjhimanikāya (aṭṭhakathā) / 10. инд̣̇рияабхааванаасуд̇д̇аван̣н̣анаа • 10. Indriyabhāvanāsuttavaṇṇanā

дийгаа • Tīkā / суд̇д̇абидага (дийгаа) • Suttapiṭaka (ṭīkā) / маж̇жхиманигааяа (дийгаа) • Majjhimanikāya (ṭīkā) / 10. инд̣̇рияабхааванаасуд̇д̇аван̣н̣анаа • 10. Indriyabhāvanāsuttavaṇṇanā


© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact