| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / សំយុត្តនិកាយ • Saṃyuttanikāya |
៣. ទោណបាកសុត្តំ
3. Doṇapākasuttaṃ
១២៤ . សាវត្ថិនិទានំ។ តេន ខោ បន សមយេន រាជា បសេនទិ កោសលោ ទោណបាកកុរំ 1 ភុញ្ជតិ។ អថ ខោ រាជា បសេនទិ កោសលោ ភុត្តាវី មហស្សាសី យេន ភគវា តេនុបសង្កមិ; ឧបសង្កមិត្វា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា ឯកមន្តំ និសីទិ។
124. Sāvatthinidānaṃ. Tena kho pana samayena rājā pasenadi kosalo doṇapākakuraṃ 2 bhuñjati. Atha kho rājā pasenadi kosalo bhuttāvī mahassāsī yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi.
អថ ខោ ភគវា រាជានំ បសេនទិំ កោសលំ ភុត្តាវិំ មហស្សាសិំ វិទិត្វា តាយំ វេលាយំ ឥមំ គាថំ អភាសិ –
Atha kho bhagavā rājānaṃ pasenadiṃ kosalaṃ bhuttāviṃ mahassāsiṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ gāthaṃ abhāsi –
‘‘មនុជស្ស សទា សតីមតោ,
‘‘Manujassa sadā satīmato,
មត្តំ ជានតោ លទ្ធភោជនេ;
Mattaṃ jānato laddhabhojane;
សណិកំ ជីរតិ អាយុបាលយ’’ន្តិ។
Saṇikaṃ jīrati āyupālaya’’nti.
តេន ខោ បន សមយេន សុទស្សនោ មាណវោ រញ្ញោ បសេនទិស្ស កោសលស្ស បិដ្ឋិតោ ឋិតោ ហោតិ។ អថ ខោ រាជា បសេនទិ កោសលោ សុទស្សនំ មាណវំ អាមន្តេសិ – ‘‘ឯហិ ត្វំ, តាត សុទស្សន, ភគវតោ សន្តិកេ ឥមំ គាថំ បរិយាបុណិត្វា មម ភត្តាភិហារេ (ភត្តាភិហារេ) 5 ភាស។ អហញ្ច តេ ទេវសិកំ កហាបណសតំ (កហាបណសតំ) 6 និច្ចំ ភិក្ខំ បវត្តយិស្សាមី’’តិ។ ‘‘ឯវំ ទេវា’’តិ ខោ សុទស្សនោ មាណវោ រញ្ញោ បសេនទិស្ស កោសលស្ស បដិស្សុត្វា ភគវតោ សន្តិកេ ឥមំ គាថំ បរិយាបុណិត្វា រញ្ញោ បសេនទិស្ស កោសលស្ស ភត្តាភិហារេ សុទំ ភាសតិ –
Tena kho pana samayena sudassano māṇavo rañño pasenadissa kosalassa piṭṭhito ṭhito hoti. Atha kho rājā pasenadi kosalo sudassanaṃ māṇavaṃ āmantesi – ‘‘ehi tvaṃ, tāta sudassana, bhagavato santike imaṃ gāthaṃ pariyāpuṇitvā mama bhattābhihāre (bhattābhihāre) 7 bhāsa. Ahañca te devasikaṃ kahāpaṇasataṃ (kahāpaṇasataṃ) 8 niccaṃ bhikkhaṃ pavattayissāmī’’ti. ‘‘Evaṃ devā’’ti kho sudassano māṇavo rañño pasenadissa kosalassa paṭissutvā bhagavato santike imaṃ gāthaṃ pariyāpuṇitvā rañño pasenadissa kosalassa bhattābhihāre sudaṃ bhāsati –
‘‘មនុជស្ស សទា សតីមតោ,
‘‘Manujassa sadā satīmato,
មត្តំ ជានតោ លទ្ធភោជនេ;
Mattaṃ jānato laddhabhojane;
តនុកស្ស ភវន្តិ វេទនា,
Tanukassa bhavanti vedanā,
សណិកំ ជីរតិ អាយុបាលយ’’ន្តិ។
Saṇikaṃ jīrati āyupālaya’’nti.
អថ ខោ រាជា បសេនទិ កោសលោ អនុបុព្ពេន នាឡិកោទនបរមតាយ 9 សណ្ឋាសិ។ អថ ខោ រាជា បសេនទិ កោសលោ អបរេន សមយេន សុសល្លិខិតគត្តោ បាណិនា គត្តានិ អនុមជ្ជន្តោ តាយំ វេលាយំ ឥមំ ឧទានំ ឧទានេសិ – ‘‘ឧភយេន វត មំ សោ ភគវា អត្ថេន អនុកម្បិ – ទិដ្ឋធម្មិកេន ចេវ អត្ថេន សម្បរាយិកេន ចា’’តិ។
Atha kho rājā pasenadi kosalo anupubbena nāḷikodanaparamatāya 10 saṇṭhāsi. Atha kho rājā pasenadi kosalo aparena samayena susallikhitagatto pāṇinā gattāni anumajjanto tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi – ‘‘ubhayena vata maṃ so bhagavā atthena anukampi – diṭṭhadhammikena ceva atthena samparāyikena cā’’ti.
Footnotes:
Related texts:
អដ្ឋកថា • Aṭṭhakathā / សុត្តបិដក (អដ្ឋកថា) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / សំយុត្តនិកាយ (អដ្ឋកថា) • Saṃyuttanikāya (aṭṭhakathā) / ៣. ទោណបាកសុត្តវណ្ណនា • 3. Doṇapākasuttavaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / សុត្តបិដក (ដីកា) • Suttapiṭaka (ṭīkā) / សំយុត្តនិកាយ (ដីកា) • Saṃyuttanikāya (ṭīkā) / ៣. ទោណបាកសុត្តវណ្ណនា • 3. Doṇapākasuttavaṇṇanā
