| Library / Tipiṭaka / ติปิฎก • Tipiṭaka / สํยุตฺตนิกาย • Saṃyuttanikāya |
๗. อปฺปมาทสุตฺตํ
7. Appamādasuttaṃ
๑๒๘. สาวตฺถินิทานํ ฯ เอกมนฺตํ นิสีทิฯ เอกมนฺตํ นิสิโนฺน โข ราชา ปเสนทิ โกสโล ภควนฺตํ เอตทโวจ – ‘‘อตฺถิ นุ โข, ภเนฺต, เอโก ธโมฺม โย อุโภ อเตฺถ สมธิคฺคยฺห ติฎฺฐติ – ทิฎฺฐธมฺมิกเญฺจว อตฺถํ สมฺปรายิกญฺจา’’ติ?
128. Sāvatthinidānaṃ . Ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho rājā pasenadi kosalo bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘atthi nu kho, bhante, eko dhammo yo ubho atthe samadhiggayha tiṭṭhati – diṭṭhadhammikañceva atthaṃ samparāyikañcā’’ti?
‘‘อตฺถิ โข, มหาราช, เอโก ธโมฺม โย อุโภ อเตฺถ สมธิคฺคยฺห ติฎฺฐติ – ทิฎฺฐธมฺมิกเญฺจว อตฺถํ สมฺปรายิกญฺจา’’ติฯ
‘‘Atthi kho, mahārāja, eko dhammo yo ubho atthe samadhiggayha tiṭṭhati – diṭṭhadhammikañceva atthaṃ samparāyikañcā’’ti.
‘‘กตโม ปน, ภเนฺต, เอโก ธโมฺม, โย อุโภ อเตฺถ สมธิคฺคยฺห ติฎฺฐติ – ทิฎฺฐธมฺมิกเญฺจว อตฺถํ สมฺปรายิกญฺจา’’ติ?
‘‘Katamo pana, bhante, eko dhammo, yo ubho atthe samadhiggayha tiṭṭhati – diṭṭhadhammikañceva atthaṃ samparāyikañcā’’ti?
‘‘อปฺปมาโท โข, มหาราช, เอโก ธโมฺม, โย อุโภ อเตฺถ สมธิคฺคยฺห ติฎฺฐติ – ทิฎฺฐธมฺมิกเญฺจว อตฺถํ สมฺปรายิกญฺจาติฯ เสยฺยถาปิ, มหาราช, ยานิ กานิจิ ชงฺคลานํ 1 ปาณานํ ปทชาตานิ, สพฺพานิ ตานิ หตฺถิปเท สโมธานํ คจฺฉนฺติ, หตฺถิปทํ เตสํ อคฺคมกฺขายติ – ยทิทํ มหนฺตเตฺตน; เอวเมว โข, มหาราช, อปฺปมาโท เอโก ธโมฺม, โย อุโภ อเตฺถ สมธิคฺคยฺห ติฎฺฐติ – ทิฎฺฐธมฺมิกเญฺจว อตฺถํ สมฺปรายิกญฺจา’’ติฯ อิทมโวจ…เป.…
‘‘Appamādo kho, mahārāja, eko dhammo, yo ubho atthe samadhiggayha tiṭṭhati – diṭṭhadhammikañceva atthaṃ samparāyikañcāti. Seyyathāpi, mahārāja, yāni kānici jaṅgalānaṃ 2 pāṇānaṃ padajātāni, sabbāni tāni hatthipade samodhānaṃ gacchanti, hatthipadaṃ tesaṃ aggamakkhāyati – yadidaṃ mahantattena; evameva kho, mahārāja, appamādo eko dhammo, yo ubho atthe samadhiggayha tiṭṭhati – diṭṭhadhammikañceva atthaṃ samparāyikañcā’’ti. Idamavoca…pe…
‘‘อายุํ อโรคิยํ วณฺณํ, สคฺคํ อุจฺจากุลีนตํ;
‘‘Āyuṃ arogiyaṃ vaṇṇaṃ, saggaṃ uccākulīnataṃ;
รติโย ปตฺถยเนฺตน, อุฬารา อปราปราฯ
Ratiyo patthayantena, uḷārā aparāparā.
‘‘อปฺปมาทํ ปสํสนฺติ, ปุญฺญกิริยาสุ ปณฺฑิตา;
‘‘Appamādaṃ pasaṃsanti, puññakiriyāsu paṇḍitā;
อปฺปมโตฺต อุโภ อเตฺถ, อธิคฺคณฺหาติ ปณฺฑิโตฯ
Appamatto ubho atthe, adhiggaṇhāti paṇḍito.
‘‘ทิเฎฺฐ ธเมฺม จ โย อโตฺถ, โย จโตฺถ สมฺปรายิโก;
‘‘Diṭṭhe dhamme ca yo attho, yo cattho samparāyiko;
อตฺถาภิสมยา ธีโร, ปณฺฑิโตติ ปวุจฺจตี’’ติฯ
Atthābhisamayā dhīro, paṇḍitoti pavuccatī’’ti.
Footnotes:
Related texts:
อฎฺฐกถา • Aṭṭhakathā / สุตฺตปิฎก (อฎฺฐกถา) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / สํยุตฺตนิกาย (อฎฺฐกถา) • Saṃyuttanikāya (aṭṭhakathā) / ๗. อปฺปมาทสุตฺตวณฺณนา • 7. Appamādasuttavaṇṇanā
ฎีกา • Tīkā / สุตฺตปิฎก (ฎีกา) • Suttapiṭaka (ṭīkā) / สํยุตฺตนิกาย (ฎีกา) • Saṃyuttanikāya (ṭīkā) / ๗. อปฺปมาทสุตฺตวณฺณนา • 7. Appamādasuttavaṇṇanā
