| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / បាចិត្យាទិយោជនាបាឡិ • Pācityādiyojanāpāḷi |
អញ្ញត្របរិភោគបដិក្ខេបាទិកថា
Aññatraparibhogapaṭikkhepādikathā
៣២៤. នាតិហរន្តីតិ ឯត្ថ អតិសទ្ទោ ហរណត្ថោ, ហរសទ្ទោ បរិភុញ្ជនត្ថោតិ អាហ ‘‘អញ្ញត្រ ហរិត្វា ន បរិភុញ្ជន្តី’’តិ។ យំ មញ្ចបីឋាទីតិ យោជនា។ តត្ថាតិ ឧន្ទ្រិយមហាវិហារេ។ តន្តិ មញ្ចបីឋាទិំ។ តស្មាតិ យស្មា អនុជានាតិ, តស្មា។ តន្តិ មញ្ចបីឋាទិំ។ អញ្ញត្រាតិ អញ្ញំ វិហារំ។ អរោគន្តិ អនដ្ឋាជិណ្ណត្តា អរោគំ។ តស្មិំ វិហារេតិ ឧន្ទ្រិយវិហារេ។ តស្មិន្តិ ឧន្ទ្រិយវិហារេ។ តតោតិ ឧន្ទ្រិយវិហារតោ។ សុយោជិតានីតិ សុដ្ឋុ យោជិតានិ។ មូលទានំ វា បដិបាកតិកំ វា នត្ថីតិ អធិប្បាយោ។ ឆឌ្ឌិតវិហារតោតិ ភិក្ខូហិ អនបេក្ខេន ឆឌ្ឌិតសង្ឃិកវិហារតោ ច បុគ្គលេន សាបេក្ខេន ឆឌ្ឌិតបុគ្គលិកវិហារតោ ច។ អាវាសិកកាលេតិ អាវាសិកានំ ឋិតកាលេ។ តតោតិ ឆឌ្ឌិតវិហារតោ។
324.Nātiharantīti ettha atisaddo haraṇattho, harasaddo paribhuñjanatthoti āha ‘‘aññatra haritvā na paribhuñjantī’’ti. Yaṃ mañcapīṭhādīti yojanā. Tatthāti undriyamahāvihāre. Tanti mañcapīṭhādiṃ. Tasmāti yasmā anujānāti, tasmā. Tanti mañcapīṭhādiṃ. Aññatrāti aññaṃ vihāraṃ. Aroganti anaṭṭhājiṇṇattā arogaṃ. Tasmiṃ vihāreti undriyavihāre. Tasminti undriyavihāre. Tatoti undriyavihārato. Suyojitānīti suṭṭhu yojitāni. Mūladānaṃ vā paṭipākatikaṃ vā natthīti adhippāyo. Chaḍḍitavihāratoti bhikkhūhi anapekkhena chaḍḍitasaṅghikavihārato ca puggalena sāpekkhena chaḍḍitapuggalikavihārato ca. Āvāsikakāleti āvāsikānaṃ ṭhitakāle. Tatoti chaḍḍitavihārato.
ផាតិកម្មត្ថាយាតិ ឯត្ថ ផាតិសទ្ទោ វឌ្ឍនត្ថោតិ អាហ ‘‘វឌ្ឍិកម្មត្ថាយា’’តិ។ ឯត្ថាតិ ‘‘ផាតិកម្មត្ថាយា’’តិ បាឋេ។
Phātikammatthāyāti ettha phātisaddo vaḍḍhanatthoti āha ‘‘vaḍḍhikammatthāyā’’ti. Etthāti ‘‘phātikammatthāyā’’ti pāṭhe.
ចក្កលិកន្តិ ចក្កាការេន លាតិ បវត្តតិ, ចក្កាការំ វា លាតិ គណ្ហាតីតិ ចក្កលំ, តទេវ ចក្កលិកំ, បាទបុញ្ជនំ, ‘‘កម្ពលាទីហិ វេឋេត្វា កត’’ន្តិ ឥមិនា តស្ស ករណាការំ ទស្សេតិ។ យេហីតិ បាទេហិ ។ ឧទកន្តិ សេនាសនស្ស តិន្តកំ ឧទកំ។ ឧទកំ ន បញ្ញាយតីតិ យោជនា។ សឧបាហនេន អក្កមិតុំ ន វដ្ដតីតិ យោជនា។
Cakkalikanti cakkākārena lāti pavattati, cakkākāraṃ vā lāti gaṇhātīti cakkalaṃ, tadeva cakkalikaṃ, pādapuñjanaṃ, ‘‘kambalādīhi veṭhetvā kata’’nti iminā tassa karaṇākāraṃ dasseti. Yehīti pādehi . Udakanti senāsanassa tintakaṃ udakaṃ. Udakaṃ na paññāyatīti yojanā. Saupāhanena akkamituṃ na vaṭṭatīti yojanā.
សុធាភូមិយន្តិ សុធាយ លិត្តាយំ ភូមិយំ។ បរិភណ្ឌភូមិយន្តិ គោមយកសាវបរិភណ្ឌភូមិយំ។ បាទាតិ មញ្ចបាទា។ តស្មិន្តិ ចោឡកេ។ ឋបេន្តស្សាតិ មញ្ចបាទេ ឋបេន្តស្ស។ តត្ថាតិ តេសុ ភិក្ខូសុ ។ នេវាសិកាតិ និពទ្ធំ វសន្តីតិ នេវាសិកា។ ឋបេន្តីតិ មញ្ចបាទេ ឋបេន្តិ។ តថេវាតិ យថា នេវាសិកា វឡញ្ជន្តិ, តថេវ អាគន្តុកេហិ វឡញ្ជិតុំ វដ្ដតីតិ អត្ថោ។
Sudhābhūmiyanti sudhāya littāyaṃ bhūmiyaṃ. Paribhaṇḍabhūmiyanti gomayakasāvaparibhaṇḍabhūmiyaṃ. Pādāti mañcapādā. Tasminti coḷake. Ṭhapentassāti mañcapāde ṭhapentassa. Tatthāti tesu bhikkhūsu . Nevāsikāti nibaddhaṃ vasantīti nevāsikā. Ṭhapentīti mañcapāde ṭhapenti. Tathevāti yathā nevāsikā vaḷañjanti, tatheva āgantukehi vaḷañjituṃ vaṭṭatīti attho.
សេតភិត្តិ វាតិ ឯត្ថ វាសទ្ទេន នីលភិត្តិអាទយោ សម្បិណ្ឌេតិ។ ‘‘ទ្វារម្បិ វាតបានម្បី’’តិអាទិនា សាមញ្ញតោ វុត្តត្តា ទ្វារវាតបានាទយោ អបរិកម្មកតាបិ ន អបស្សយិតព្ពា។ កេនចិ វា វត្ថាទិនាតិ សម្ពន្ធោ។
Setabhitti vāti ettha vāsaddena nīlabhittiādayo sampiṇḍeti. ‘‘Dvārampi vātapānampī’’tiādinā sāmaññato vuttattā dvāravātapānādayo aparikammakatāpi na apassayitabbā. Kenaci vā vatthādināti sambandho.
‘‘ហុត្វា’’តិ ឥមិនា ‘‘ធោតបាទកា’’តិ បទស្ស ‘‘និបជ្ជិតុ’’ន្តិ បទេ កិរិយាវិសេសនភាវំ ទស្សេតិ, ‘‘ភិក្ខូ’’តិ បទេ ការកវិសេសនភាវំ និវត្តេតិ។ កស្មិំ ឋានេ និបជ្ជិតុំ កុក្កុច្ចាយន្តីតិ អាហ ‘‘ធោតេហិ បាទេហិ អក្កមិតព្ពដ្ឋានេ’’តិ។ ‘‘អក្កមិតព្ពដ្ឋានស្សេតំ អធិវចន’’ន្តិ ឥមិនា ‘‘ធោតបាទកេ’’តិ បាឋស្ស ធោតោ បាទោ តិដ្ឋតិ ឯត្ថ ឋានេតិ ធោតបាទកំ, តស្មិំ ធោតបាទកេតិ អត្ថំ ទស្សេតិ។ ឯតន្តិ ‘‘ធោតបាទកេ’’តិ នាមំ។ ‘‘បច្ចត្ថរិត្វា’’តិ ឯត្ថ កេន បច្ចត្ថរិត្វាតិ អាហ ‘‘បច្ចត្ថរណេនា’’តិ។ ‘‘អត្តនោ សន្តកេនា’’តិ ឥមិនា សង្ឃិកេន បច្ចត្ថរណេន បច្ចត្ថរណំ បដិក្ខិបតិ។ និទ្ទាយតោបីតិ និទ្ទាយការណាបិ, សំកុដិតេតិ សម្ពន្ធោ។ អថ វា និទ្ទាយតោបីតិ និទ្ទាយន្តស្សបិ។ ‘‘សរីរាវយវោ’’តិ បទេ សាម្យត្ថឆដ្ឋី, ‘‘អាបត្តិយេវា’’តិ បទេ សម្បទានំ។ លោមេសុ ផុសន្តេសូតិ សម្ពន្ធោ។ ‘‘បរិភោគសីសេនា’’តិ ឥមិនា បរិភោគំ អកត្វា កេនចិ កម្មេន សរីរាវយវេន ផុសន្តស្ស អនាបត្តីតិ ទស្សេតិ។ ហត្ថតលេន ផុសិតុំ បាទតលេន ផុសិតុំ វា អក្កមិតុំ វាតិ យថាលាភយោជនា ទដ្ឋព្ពា។ ‘‘បរិភោគសីសេនា’’តិ បទស្ស អត្ថំ ទស្សេន្តោ អាហ ‘‘មញ្ចបីឋំ នីហរន្តស្សា’’តិអាទិ។
‘‘Hutvā’’ti iminā ‘‘dhotapādakā’’ti padassa ‘‘nipajjitu’’nti pade kiriyāvisesanabhāvaṃ dasseti, ‘‘bhikkhū’’ti pade kārakavisesanabhāvaṃ nivatteti. Kasmiṃ ṭhāne nipajjituṃ kukkuccāyantīti āha ‘‘dhotehi pādehi akkamitabbaṭṭhāne’’ti. ‘‘Akkamitabbaṭṭhānassetaṃ adhivacana’’nti iminā ‘‘dhotapādake’’ti pāṭhassa dhoto pādo tiṭṭhati ettha ṭhāneti dhotapādakaṃ, tasmiṃ dhotapādaketi atthaṃ dasseti. Etanti ‘‘dhotapādake’’ti nāmaṃ. ‘‘Paccattharitvā’’ti ettha kena paccattharitvāti āha ‘‘paccattharaṇenā’’ti. ‘‘Attano santakenā’’ti iminā saṅghikena paccattharaṇena paccattharaṇaṃ paṭikkhipati. Niddāyatopīti niddāyakāraṇāpi, saṃkuṭiteti sambandho. Atha vā niddāyatopīti niddāyantassapi. ‘‘Sarīrāvayavo’’ti pade sāmyatthachaṭṭhī, ‘‘āpattiyevā’’ti pade sampadānaṃ. Lomesu phusantesūti sambandho. ‘‘Paribhogasīsenā’’ti iminā paribhogaṃ akatvā kenaci kammena sarīrāvayavena phusantassa anāpattīti dasseti. Hatthatalena phusituṃ pādatalena phusituṃ vā akkamituṃ vāti yathālābhayojanā daṭṭhabbā. ‘‘Paribhogasīsenā’’ti padassa atthaṃ dassento āha ‘‘mañcapīṭhaṃ nīharantassā’’tiādi.
Related texts:
តិបិដក (មូល) • Tipiṭaka (Mūla) / វិនយបិដក • Vinayapiṭaka / ចូឡវគ្គបាឡិ • Cūḷavaggapāḷi / អញ្ញត្របរិភោគបដិក្ខេបាទិ • Aññatraparibhogapaṭikkhepādi
អដ្ឋកថា • Aṭṭhakathā / វិនយបិដក (អដ្ឋកថា) • Vinayapiṭaka (aṭṭhakathā) / ចូឡវគ្គ-អដ្ឋកថា • Cūḷavagga-aṭṭhakathā / អញ្ញត្របដិភោគបដិក្ខេបាទិកថា • Aññatrapaṭibhogapaṭikkhepādikathā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / សារត្ថទីបនី-ដីកា • Sāratthadīpanī-ṭīkā / អញ្ញត្របរិភោគបដិក្ខេបាទិកថាវណ្ណនា • Aññatraparibhogapaṭikkhepādikathāvaṇṇanā
