Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / തിപിടക • Tipiṭaka / പേതവത്ഥുപാളി • Petavatthupāḷi

൯. അങ്കുരപേതവത്ഥു

9. Aṅkurapetavatthu

൨൫൭.

257.

‘‘യസ്സ അത്ഥായ ഗച്ഛാമ, കമ്ബോജം ധനഹാരകാ;

‘‘Yassa atthāya gacchāma, kambojaṃ dhanahārakā;

അയം കാമദദോ യക്ഖോ, ഇമം യക്ഖം നയാമസേ.

Ayaṃ kāmadado yakkho, imaṃ yakkhaṃ nayāmase.

൨൫൮.

258.

‘‘ഇമം യക്ഖം ഗഹേത്വാന, സാധുകേന പസയ്ഹ വാ;

‘‘Imaṃ yakkhaṃ gahetvāna, sādhukena pasayha vā;

യാനം ആരോപയിത്വാന, ഖിപ്പം ഗച്ഛാമ ദ്വാരക’’ന്തി.

Yānaṃ āropayitvāna, khippaṃ gacchāma dvāraka’’nti.

൨൫൯.

259.

1 ‘‘യസ്സ രുക്ഖസ്സ ഛായായ, നിസീദേയ്യ സയേയ്യ വാ;

2 ‘‘Yassa rukkhassa chāyāya, nisīdeyya sayeyya vā;

ന തസ്സ സാഖം ഭഞ്ജേയ്യ, മിത്തദുബ്ഭോ ഹി പാപകോ’’തി.

Na tassa sākhaṃ bhañjeyya, mittadubbho hi pāpako’’ti.

൨൬൦.

260.

‘‘യസ്സ രുക്ഖസ്സ ഛായായ, നിസീദേയ്യ സയേയ്യ വാ;

‘‘Yassa rukkhassa chāyāya, nisīdeyya sayeyya vā;

ഖന്ധമ്പി തസ്സ ഛിന്ദേയ്യ, അത്ഥോ ചേ താദിസോ സിയാ’’തി.

Khandhampi tassa chindeyya, attho ce tādiso siyā’’ti.

൨൬൧.

261.

‘‘യസ്സ രുക്ഖസ്സ ഛായായ, നിസീദേയ്യ സയേയ്യ വാ;

‘‘Yassa rukkhassa chāyāya, nisīdeyya sayeyya vā;

ന തസ്സ പത്തം ഭിന്ദേയ്യ 3, മിത്തദുബ്ഭോ ഹി പാപകോ’’തി.

Na tassa pattaṃ bhindeyya 4, mittadubbho hi pāpako’’ti.

൨൬൨.

262.

‘‘യസ്സ രുക്ഖസ്സ ഛായായ, നിസീദേയ്യ സയേയ്യ വാ;

‘‘Yassa rukkhassa chāyāya, nisīdeyya sayeyya vā;

സമൂലമ്പി തം അബ്ബുഹേ 5, അത്ഥോ ചേ താദിസോ സിയാ’’തി.

Samūlampi taṃ abbuhe 6, attho ce tādiso siyā’’ti.

൨൬൩.

263.

‘‘യസ്സേകരത്തിമ്പി ഘരേ വസേയ്യ, യത്ഥന്നപാനം പുരിസോ ലഭേഥ;

‘‘Yassekarattimpi ghare vaseyya, yatthannapānaṃ puriso labhetha;

ന തസ്സ പാപം മനസാപി ചിന്തയേ, കതഞ്ഞുതാ സപ്പുരിസേഹി വണ്ണിതാ.

Na tassa pāpaṃ manasāpi cintaye, kataññutā sappurisehi vaṇṇitā.

൨൬൪.

264.

‘‘യസ്സേകരത്തിമ്പി ഘരേ വസേയ്യ, അന്നേന പാനേന ഉപട്ഠിതോ സിയാ;

‘‘Yassekarattimpi ghare vaseyya, annena pānena upaṭṭhito siyā;

ന തസ്സ പാപം മനസാപി ചിന്തയേ, അദുബ്ഭപാണീ ദഹതേ മിത്തദുബ്ഭിം.

Na tassa pāpaṃ manasāpi cintaye, adubbhapāṇī dahate mittadubbhiṃ.

൨൬൫.

265.

‘‘യോ പുബ്ബേ കതകല്യാണോ, പച്ഛാ പാപേന ഹിംസതി;

‘‘Yo pubbe katakalyāṇo, pacchā pāpena hiṃsati;

അല്ലപാണിഹതോ 7 പോസോ, ന സോ ഭദ്രാനി പസ്സതീ’’തി.

Allapāṇihato 8 poso, na so bhadrāni passatī’’ti.

൨൬൬.

266.

‘‘നാഹം ദേവേന വാ മനുസ്സേന വാ, ഇസ്സരിയേന വാഹം സുപ്പസയ്ഹോ;

‘‘Nāhaṃ devena vā manussena vā, issariyena vāhaṃ suppasayho;

യക്ഖോഹമസ്മി പരമിദ്ധിപത്തോ, ദൂരങ്ഗമോ വണ്ണബലൂപപന്നോ’’തി.

Yakkhohamasmi paramiddhipatto, dūraṅgamo vaṇṇabalūpapanno’’ti.

൨൬൭.

267.

‘‘പാണി തേ സബ്ബസോ വണ്ണോ, പഞ്ചധാരോ മധുസ്സവോ;

‘‘Pāṇi te sabbaso vaṇṇo, pañcadhāro madhussavo;

നാനാരസാ പഗ്ഘരന്തി, മഞ്ഞേഹം തം പുരിന്ദദ’’ന്തി.

Nānārasā paggharanti, maññehaṃ taṃ purindada’’nti.

൨൬൮.

268.

‘‘നാമ്ഹി ദേവോ ന ഗന്ധബ്ബോ, നാപി സക്കോ പുരിന്ദദോ;

‘‘Nāmhi devo na gandhabbo, nāpi sakko purindado;

പേതം മം അങ്കുര ജാനാഹി, രോരുവമ്ഹാ 9 ഇധാഗത’’ന്തി.

Petaṃ maṃ aṅkura jānāhi, roruvamhā 10 idhāgata’’nti.

൨൬൯.

269.

‘‘കിംസീലോ കിംസമാചാരോ, രോരുവസ്മിം പുരേ തുവം;

‘‘Kiṃsīlo kiṃsamācāro, roruvasmiṃ pure tuvaṃ;

കേന തേ ബ്രഹ്മചരിയേന, പുഞ്ഞം പാണിമ്ഹി ഇജ്ഝതീ’’തി.

Kena te brahmacariyena, puññaṃ pāṇimhi ijjhatī’’ti.

൨൭൦.

270.

‘‘തുന്നവായോ പുരേ ആസിം, രോരുവസ്മിം തദാ അഹം;

‘‘Tunnavāyo pure āsiṃ, roruvasmiṃ tadā ahaṃ;

സുകിച്ഛവുത്തി കപണോ, ന മേ വിജ്ജതി ദാതവേ.

Sukicchavutti kapaṇo, na me vijjati dātave.

൨൭൧.

271.

‘‘നിവേസനഞ്ച 11 മേ ആസി, അസയ്ഹസ്സ ഉപന്തികേ;

‘‘Nivesanañca 12 me āsi, asayhassa upantike;

സദ്ധസ്സ ദാനപതിനോ, കതപുഞ്ഞസ്സ ലജ്ജിനോ.

Saddhassa dānapatino, katapuññassa lajjino.

൨൭൨.

272.

‘‘തത്ഥ യാചനകാ യന്തി, നാനാഗോത്താ വനിബ്ബകാ;

‘‘Tattha yācanakā yanti, nānāgottā vanibbakā;

തേ ച മം തത്ഥ പുച്ഛന്തി, അസയ്ഹസ്സ നിവേസനം.

Te ca maṃ tattha pucchanti, asayhassa nivesanaṃ.

൨൭൩.

273.

‘‘കത്ഥ ഗച്ഛാമ ഭദ്ദം വോ, കത്ഥ ദാനം പദീയതി;

‘‘Kattha gacchāma bhaddaṃ vo, kattha dānaṃ padīyati;

തേസാഹം പുട്ഠോ അക്ഖാമി, അസയ്ഹസ്സ നിവേസനം.

Tesāhaṃ puṭṭho akkhāmi, asayhassa nivesanaṃ.

൨൭൪.

274.

‘‘പഗ്ഗയ്ഹ ദക്ഖിണം ബാഹും, ഏത്ഥ ഗച്ഛഥ ഭദ്ദം വോ;

‘‘Paggayha dakkhiṇaṃ bāhuṃ, ettha gacchatha bhaddaṃ vo;

ഏത്ഥ ദാനം പദീയതി, അസയ്ഹസ്സ നിവേസനേ.

Ettha dānaṃ padīyati, asayhassa nivesane.

൨൭൫.

275.

‘‘തേന പാണി കാമദദോ, തേന പാണി മധുസ്സവോ;

‘‘Tena pāṇi kāmadado, tena pāṇi madhussavo;

തേന മേ ബ്രഹ്മചരിയേന, പുഞ്ഞം പാണിമ്ഹി ഇജ്ഝതീ’’തി.

Tena me brahmacariyena, puññaṃ pāṇimhi ijjhatī’’ti.

൨൭൬.

276.

‘‘ന കിര ത്വം അദാ ദാനം, സകപാണീഹി കസ്സചി;

‘‘Na kira tvaṃ adā dānaṃ, sakapāṇīhi kassaci;

പരസ്സ ദാനം അനുമോദമാനോ, പാണിം പഗ്ഗയ്ഹ പാവദി.

Parassa dānaṃ anumodamāno, pāṇiṃ paggayha pāvadi.

൨൭൭.

277.

‘‘തേന പാണി കാമദദോ, തേന പാണി മധുസ്സവോ;

‘‘Tena pāṇi kāmadado, tena pāṇi madhussavo;

തേന തേ ബ്രഹ്മചരിയേന, പുഞ്ഞം പാണിമ്ഹി ഇജ്ഝതി.

Tena te brahmacariyena, puññaṃ pāṇimhi ijjhati.

൨൭൮.

278.

‘‘യോ സോ ദാനമദാ ഭന്തേ, പസന്നോ സകപാണിഭി;

‘‘Yo so dānamadā bhante, pasanno sakapāṇibhi;

സോ ഹിത്വാ മാനുസം ദേഹം, കിം നു സോ ദിസതം ഗതോ’’തി.

So hitvā mānusaṃ dehaṃ, kiṃ nu so disataṃ gato’’ti.

൨൭൯.

279.

‘‘നാഹം പജാനാമി അസയ്ഹസാഹിനോ, അങ്ഗീരസസ്സ ഗതിം ആഗതിം വാ;

‘‘Nāhaṃ pajānāmi asayhasāhino, aṅgīrasassa gatiṃ āgatiṃ vā;

സുതഞ്ച മേ വേസ്സവണസ്സ സന്തികേ, സക്കസ്സ സഹബ്യതം ഗതോ അസയ്ഹോ’’തി.

Sutañca me vessavaṇassa santike, sakkassa sahabyataṃ gato asayho’’ti.

൨൮൦.

280.

‘‘അലമേവ കാതും കല്യാണം, ദാനം ദാതും യഥാരഹം;

‘‘Alameva kātuṃ kalyāṇaṃ, dānaṃ dātuṃ yathārahaṃ;

പാണിം കാമദദം ദിസ്വാ, കോ പുഞ്ഞം ന കരിസ്സതി.

Pāṇiṃ kāmadadaṃ disvā, ko puññaṃ na karissati.

൨൮൧.

281.

‘‘സോ ഹി നൂന ഇതോ ഗന്ത്വാ, അനുപ്പത്വാന ദ്വാരകം;

‘‘So hi nūna ito gantvā, anuppatvāna dvārakaṃ;

ദാനം പട്ഠപയിസ്സാമി, യം മമസ്സ സുഖാവഹം.

Dānaṃ paṭṭhapayissāmi, yaṃ mamassa sukhāvahaṃ.

൨൮൨.

282.

‘‘ദസ്സാമന്നഞ്ച പാനഞ്ച, വത്ഥസേനാസനാനി ച;

‘‘Dassāmannañca pānañca, vatthasenāsanāni ca;

പപഞ്ച ഉദപാനഞ്ച, ദുഗ്ഗേ സങ്കമനാനി ചാ’’തി.

Papañca udapānañca, dugge saṅkamanāni cā’’ti.

൨൮൩.

283.

‘‘കേന തേ അങ്ഗുലീ കുണാ 13, മുഖഞ്ച കുണലീകതം 14;

‘‘Kena te aṅgulī kuṇā 15, mukhañca kuṇalīkataṃ 16;

അക്ഖീനി ച പഗ്ഘരന്തി, കിം പാപം പകതം തയാ’’തി.

Akkhīni ca paggharanti, kiṃ pāpaṃ pakataṃ tayā’’ti.

൨൮൪.

284.

‘‘അങ്ഗീരസസ്സ ഗഹപതിനോ, സദ്ധസ്സ ഘരമേസിനോ;

‘‘Aṅgīrasassa gahapatino, saddhassa gharamesino;

തസ്സാഹം ദാനവിസ്സഗ്ഗേ, ദാനേ അധികതോ അഹും.

Tassāhaṃ dānavissagge, dāne adhikato ahuṃ.

൨൮൫.

285.

‘‘തത്ഥ യാചനകേ ദിസ്വാ, ആഗതേ ഭോജനത്ഥികേ;

‘‘Tattha yācanake disvā, āgate bhojanatthike;

ഏകമന്തം അപക്കമ്മ, അകാസിം കുണലിം മുഖം.

Ekamantaṃ apakkamma, akāsiṃ kuṇaliṃ mukhaṃ.

൨൮൬.

286.

‘‘തേന മേ അങ്ഗുലീ കുണാ, മുഖഞ്ച കുണലീകതം;

‘‘Tena me aṅgulī kuṇā, mukhañca kuṇalīkataṃ;

അക്ഖീനി മേ പഗ്ഘരന്തി, തം പാപം പകതം മയാ’’തി.

Akkhīni me paggharanti, taṃ pāpaṃ pakataṃ mayā’’ti.

൨൮൭.

287.

‘‘ധമ്മേന തേ കാപുരിസ, മുഖഞ്ച കുണലീകതം;

‘‘Dhammena te kāpurisa, mukhañca kuṇalīkataṃ;

അക്ഖീനി ച പഗ്ഘരന്തി, യം തം പരസ്സ ദാനസ്സ;

Akkhīni ca paggharanti, yaṃ taṃ parassa dānassa;

അകാസി കുണലിം മുഖം.

Akāsi kuṇaliṃ mukhaṃ.

൨൮൮.

288.

‘‘കഥം ഹി ദാനം ദദമാനോ, കരേയ്യ പരപത്തിയം;

‘‘Kathaṃ hi dānaṃ dadamāno, kareyya parapattiyaṃ;

അന്നം പാനം ഖാദനീയം, വത്ഥസേനാസനാനി ച.

Annaṃ pānaṃ khādanīyaṃ, vatthasenāsanāni ca.

൨൮൯.

289.

‘‘സോ ഹി നൂന ഇതോ ഗന്ത്വാ, അനുപ്പത്വാന ദ്വാരകം;

‘‘So hi nūna ito gantvā, anuppatvāna dvārakaṃ;

ദാനം പട്ഠപയിസ്സാമി, യം മമസ്സ സുഖാവഹം.

Dānaṃ paṭṭhapayissāmi, yaṃ mamassa sukhāvahaṃ.

൨൯൦.

290.

‘‘ദസ്സാമന്നഞ്ച പാനഞ്ച, വത്ഥസേനാസനാനി ച;

‘‘Dassāmannañca pānañca, vatthasenāsanāni ca;

പപഞ്ച ഉദപാനഞ്ച, ദുഗ്ഗേ സങ്കമനാനി ചാ’’തി.

Papañca udapānañca, dugge saṅkamanāni cā’’ti.

൨൯൧.

291.

തതോ ഹി സോ നിവത്തിത്വാ, അനുപ്പത്വാന ദ്വാരകം;

Tato hi so nivattitvā, anuppatvāna dvārakaṃ;

ദാനം പട്ഠപയി അങ്കുരോ, യംതുമസ്സ 17 സുഖാവഹം.

Dānaṃ paṭṭhapayi aṅkuro, yaṃtumassa 18 sukhāvahaṃ.

൨൯൨.

292.

അദാ അന്നഞ്ച പാനഞ്ച, വത്ഥസേനാസനാനി ച;

Adā annañca pānañca, vatthasenāsanāni ca;

പപഞ്ച ഉദപാനഞ്ച, വിപ്പസന്നേന ചേതസാ.

Papañca udapānañca, vippasannena cetasā.

൨൯൩.

293.

‘‘കോ ഛാതോ കോ ച തസിതോ, കോ വത്ഥം പരിദഹിസ്സതി;

‘‘Ko chāto ko ca tasito, ko vatthaṃ paridahissati;

കസ്സ സന്താനി യോഗ്ഗാനി, ഇതോ യോജേന്തു വാഹനം.

Kassa santāni yoggāni, ito yojentu vāhanaṃ.

൨൯൪.

294.

‘‘കോ ഛത്തിച്ഛതി ഗന്ധഞ്ച, കോ മാലം കോ ഉപാഹനം;

‘‘Ko chatticchati gandhañca, ko mālaṃ ko upāhanaṃ;

ഇതിസ്സു തത്ഥ ഘോസേന്തി, കപ്പകാ സൂദമാഗധാ 19;

Itissu tattha ghosenti, kappakā sūdamāgadhā 20;

സദാ സായഞ്ച പാതോ ച, അങ്കുരസ്സ നിവേസനേ.

Sadā sāyañca pāto ca, aṅkurassa nivesane.

൨൯൫.

295.

‘‘‘സുഖം സുപതി അങ്കുരോ’, ഇതി ജാനാതി മം ജനോ;

‘‘‘Sukhaṃ supati aṅkuro’, iti jānāti maṃ jano;

ദുക്ഖം സുപാമി സിന്ധക 21, യം ന പസ്സാമി യാചകേ.

Dukkhaṃ supāmi sindhaka 22, yaṃ na passāmi yācake.

൨൯൬.

296.

‘‘‘സുഖം സുപതി അങ്കുരോ’, ഇതി ജാനാതി മം ജനോ;

‘‘‘Sukhaṃ supati aṅkuro’, iti jānāti maṃ jano;

ദുക്ഖം സിന്ധക സുപാമി, അപ്പകേ സു വനിബ്ബകേ’’തി.

Dukkhaṃ sindhaka supāmi, appake su vanibbake’’ti.

൨൯൭.

297.

‘‘സക്കോ ചേ തേ വരം ദജ്ജാ, താവതിംസാനമിസ്സരോ;

‘‘Sakko ce te varaṃ dajjā, tāvatiṃsānamissaro;

കിസ്സ സബ്ബസ്സ ലോകസ്സ, വരമാനോ വരം വരേ’’തി.

Kissa sabbassa lokassa, varamāno varaṃ vare’’ti.

൨൯൮.

298.

‘‘സക്കോ ചേ മേ വരം ദജ്ജാ, താവതിംസാനമിസ്സരോ;

‘‘Sakko ce me varaṃ dajjā, tāvatiṃsānamissaro;

കാലുട്ഠിതസ്സ മേ സതോ, സുരിയുഗ്ഗമനം പതി;

Kāluṭṭhitassa me sato, suriyuggamanaṃ pati;

ദിബ്ബാ ഭക്ഖാ പാതുഭവേയ്യും, സീലവന്തോ ച യാചകാ.

Dibbā bhakkhā pātubhaveyyuṃ, sīlavanto ca yācakā.

൨൯൯.

299.

‘‘ദദതോ മേ ന ഖീയേഥ, ദത്വാ നാനുതപേയ്യഹം;

‘‘Dadato me na khīyetha, datvā nānutapeyyahaṃ;

ദദം ചിത്തം പസാദേയ്യം, ഏതം സക്കം വരം വരേ’’തി.

Dadaṃ cittaṃ pasādeyyaṃ, etaṃ sakkaṃ varaṃ vare’’ti.

൩൦൦.

300.

‘‘ന സബ്ബവിത്താനി പരേ പവേച്ഛേ, ദദേയ്യ ദാനഞ്ച ധനഞ്ച രക്ഖേ;

‘‘Na sabbavittāni pare pavecche, dadeyya dānañca dhanañca rakkhe;

തസ്മാ ഹി ദാനാ ധനമേവ സേയ്യോ, അതിപ്പദാനേന കുലാ ന ഹോന്തി.

Tasmā hi dānā dhanameva seyyo, atippadānena kulā na honti.

൩൦൧.

301.

‘‘അദാനമതിദാനഞ്ച, നപ്പസംസന്തി പണ്ഡിതാ;

‘‘Adānamatidānañca, nappasaṃsanti paṇḍitā;

തസ്മാ ഹി ദാനാ ധനമേവ സേയ്യോ, സമേന വത്തേയ്യ സ ധീരധമ്മോ’’തി.

Tasmā hi dānā dhanameva seyyo, samena vatteyya sa dhīradhammo’’ti.

൩൦൨.

302.

‘‘അഹോ വത രേ അഹമേവ ദജ്ജം, സന്തോ ച മം സപ്പുരിസാ ഭജേയ്യും;

‘‘Aho vata re ahameva dajjaṃ, santo ca maṃ sappurisā bhajeyyuṃ;

മേഘോവ നിന്നാനി പരിപൂരയന്തോ 23, സന്തപ്പയേ സബ്ബവനിബ്ബകാനം.

Meghova ninnāni paripūrayanto 24, santappaye sabbavanibbakānaṃ.

൩൦൩.

303.

‘‘യസ്സ യാചനകേ ദിസ്വാ, മുഖവണ്ണോ പസീദതി;

‘‘Yassa yācanake disvā, mukhavaṇṇo pasīdati;

ദത്വാ അത്തമനോ ഹോതി, തം ഘരം വസതോ സുഖം.

Datvā attamano hoti, taṃ gharaṃ vasato sukhaṃ.

൩൦൪.

304.

‘‘യസ്സ യാചനകേ ദിസ്വാ, മുഖവണ്ണോ പസീദതി;

‘‘Yassa yācanake disvā, mukhavaṇṇo pasīdati;

ദത്വാ അത്തമനോ ഹോതി, ഏസാ യഞ്ഞസ്സ 25 സമ്പദാ.

Datvā attamano hoti, esā yaññassa 26 sampadā.

൩൦൫.

305.

27 ‘‘പുബ്ബേവ ദാനാ സുമനോ, ദദം ചിത്തം പസാദയേ;

28 ‘‘Pubbeva dānā sumano, dadaṃ cittaṃ pasādaye;

ദത്വാ അത്തമനോ ഹോതി, ഏസാ യഞ്ഞസ്സ 29 സമ്പദാ’’തി.

Datvā attamano hoti, esā yaññassa 30 sampadā’’ti.

൩൦൬.

306.

സട്ഠി വാഹസഹസ്സാനി, അങ്കുരസ്സ നിവേസനേ;

Saṭṭhi vāhasahassāni, aṅkurassa nivesane;

ഭോജനം ദീയതേ നിച്ചം, പുഞ്ഞപേക്ഖസ്സ ജന്തുനോ.

Bhojanaṃ dīyate niccaṃ, puññapekkhassa jantuno.

൩൦൭.

307.

തിസഹസ്സാനി സൂദാനി ഹി 31, ആമുത്തമണികുണ്ഡലാ;

Tisahassāni sūdāni hi 32, āmuttamaṇikuṇḍalā;

അങ്കുരം ഉപജീവന്തി, ദാനേ യഞ്ഞസ്സ വാവടാ 33.

Aṅkuraṃ upajīvanti, dāne yaññassa vāvaṭā 34.

൩൦൮.

308.

സട്ഠി പുരിസസഹസ്സാനി, ആമുത്തമണികുണ്ഡലാ;

Saṭṭhi purisasahassāni, āmuttamaṇikuṇḍalā;

അങ്കുരസ്സ മഹാദാനേ, കട്ഠം ഫാലേന്തി മാണവാ.

Aṅkurassa mahādāne, kaṭṭhaṃ phālenti māṇavā.

൩൦൯.

309.

സോളസിത്ഥിസഹസ്സാനി, സബ്ബാലങ്കാരഭൂസിതാ;

Soḷasitthisahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā;

അങ്കുരസ്സ മഹാദാനേ, വിധാ പിണ്ഡേന്തി നാരിയോ.

Aṅkurassa mahādāne, vidhā piṇḍenti nāriyo.

൩൧൦.

310.

സോളസിത്ഥിസഹസ്സാനി, സബ്ബാലങ്കാരഭൂസിതാ;

Soḷasitthisahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā;

അങ്കുരസ്സ മഹാദാനേ, ദബ്ബിഗാഹാ ഉപട്ഠിതാ.

Aṅkurassa mahādāne, dabbigāhā upaṭṭhitā.

൩൧൧.

311.

ബഹും ബഹൂനം പാദാസി, ചിരം പാദാസി ഖത്തിയോ;

Bahuṃ bahūnaṃ pādāsi, ciraṃ pādāsi khattiyo;

സക്കച്ചഞ്ച സഹത്ഥാ ച, ചിത്തീകത്വാ പുനപ്പുനം.

Sakkaccañca sahatthā ca, cittīkatvā punappunaṃ.

൩൧൨.

312.

ബഹൂ മാസേ ച പക്ഖേ ച, ഉതുസംവച്ഛരാനി ച;

Bahū māse ca pakkhe ca, utusaṃvaccharāni ca;

മഹാദാനം പവത്തേസി, അങ്കുരോ ദീഘമന്തരം.

Mahādānaṃ pavattesi, aṅkuro dīghamantaraṃ.

൩൧൩.

313.

ഏവം ദത്വാ യജിത്വാ ച, അങ്കുരോ ദീഘമന്തരം;

Evaṃ datvā yajitvā ca, aṅkuro dīghamantaraṃ;

സോ ഹിത്വാ മാനുസം ദേഹം, താവതിംസൂപഗോ അഹു.

So hitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsūpago ahu.

൩൧൪.

314.

കടച്ഛുഭിക്ഖം ദത്വാന, അനുരുദ്ധസ്സ ഇന്ദകോ;

Kaṭacchubhikkhaṃ datvāna, anuruddhassa indako;

സോ ഹിത്വാ മാനുസം ദേഹം, താവതിംസൂപഗോ അഹു.

So hitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsūpago ahu.

൩൧൫.

315.

ദസഹി ഠാനേഹി അങ്കുരം, ഇന്ദകോ അതിരോചതി;

Dasahi ṭhānehi aṅkuraṃ, indako atirocati;

രൂപേ സദ്ദേ രസേ ഗന്ധേ, ഫോട്ഠബ്ബേ ച മനോരമേ.

Rūpe sadde rase gandhe, phoṭṭhabbe ca manorame.

൩൧൬.

316.

ആയുനാ യസസാ ചേവ, വണ്ണേന ച സുഖേന ച;

Āyunā yasasā ceva, vaṇṇena ca sukhena ca;

ആധിപച്ചേന അങ്കുരം, ഇന്ദകോ അതിരോചതി.

Ādhipaccena aṅkuraṃ, indako atirocati.

൩൧൭.

317.

താവതിംസേ യദാ ബുദ്ധോ, സിലായം പണ്ഡുകമ്ബലേ;

Tāvatiṃse yadā buddho, silāyaṃ paṇḍukambale;

പാരിച്ഛത്തകമൂലമ്ഹി, വിഹാസി പുരിസുത്തമോ.

Pāricchattakamūlamhi, vihāsi purisuttamo.

൩൧൮.

318.

ദസസു ലോകധാതൂസു, സന്നിപതിത്വാന ദേവതാ;

Dasasu lokadhātūsu, sannipatitvāna devatā;

പയിരുപാസന്തി സമ്ബുദ്ധം, വസന്തം നഗമുദ്ധനി.

Payirupāsanti sambuddhaṃ, vasantaṃ nagamuddhani.

൩൧൯.

319.

ന കോചി ദേവോ വണ്ണേന, സമ്ബുദ്ധം അതിരോചതി;

Na koci devo vaṇṇena, sambuddhaṃ atirocati;

സബ്ബേ ദേവേ അതിക്കമ്മ 35, സമ്ബുദ്ധോവ വിരോചതി.

Sabbe deve atikkamma 36, sambuddhova virocati.

൩൨൦.

320.

യോജനാനി ദസ ദ്വേ ച, അങ്കുരോയം തദാ അഹു;

Yojanāni dasa dve ca, aṅkuroyaṃ tadā ahu;

അവിദൂരേവ ബുദ്ധസ്സ 37, ഇന്ദകോ അതിരോചതി.

Avidūreva buddhassa 38, indako atirocati.

൩൨൧.

321.

ഓലോകേത്വാന സമ്ബുദ്ധോ, അങ്കുരഞ്ചാപി ഇന്ദകം;

Oloketvāna sambuddho, aṅkurañcāpi indakaṃ;

ദക്ഖിണേയ്യം സമ്ഭാവേന്തോ 39, ഇദം വചനമബ്രവി.

Dakkhiṇeyyaṃ sambhāvento 40, idaṃ vacanamabravi.

൩൨൨.

322.

‘‘മഹാദാനം തയാ ദിന്നം, അങ്കുര ദീഘമന്തരം;

‘‘Mahādānaṃ tayā dinnaṃ, aṅkura dīghamantaraṃ;

അതിദൂരേ 41 നിസിന്നോസി, ആഗച്ഛ മമ സന്തികേ’’തി.

Atidūre 42 nisinnosi, āgaccha mama santike’’ti.

൩൨൩.

323.

ചോദിതോ ഭാവിതത്തേന, അങ്കുരോ ഇദമബ്രവി;

Codito bhāvitattena, aṅkuro idamabravi;

‘‘കിം മയ്ഹം തേന ദാനേന, ദക്ഖിണേയ്യേന സുഞ്ഞതം.

‘‘Kiṃ mayhaṃ tena dānena, dakkhiṇeyyena suññataṃ.

൩൨൪.

324.

‘‘അയം സോ ഇന്ദകോ യക്ഖോ, ദജ്ജാ ദാനം പരിത്തകം;

‘‘Ayaṃ so indako yakkho, dajjā dānaṃ parittakaṃ;

അതിരോചതി അമ്ഹേഹി, ചന്ദോ താരഗണേ യഥാ’’തി.

Atirocati amhehi, cando tāragaṇe yathā’’ti.

൩൨൫.

325.

‘‘ഉജ്ജങ്ഗലേ യഥാ ഖേത്തേ, ബീജം ബഹുമ്പി രോപിതം;

‘‘Ujjaṅgale yathā khette, bījaṃ bahumpi ropitaṃ;

ന വിപുലഫലം ഹോതി, നപി തോസേതി കസ്സകം.

Na vipulaphalaṃ hoti, napi toseti kassakaṃ.

൩൨൬.

326.

‘‘തഥേവ ദാനം ബഹുകം, ദുസ്സീലേസു പതിട്ഠിതം;

‘‘Tatheva dānaṃ bahukaṃ, dussīlesu patiṭṭhitaṃ;

ന വിപുലഫലം ഹോതി, നപി തോസേതി ദായകം.

Na vipulaphalaṃ hoti, napi toseti dāyakaṃ.

൩൨൭.

327.

‘‘യഥാപി ഭദ്ദകേ ഖേത്തേ, ബീജം അപ്പമ്പി രോപിതം;

‘‘Yathāpi bhaddake khette, bījaṃ appampi ropitaṃ;

സമ്മാ ധാരം പവേച്ഛന്തേ, ഫലം തോസേതി കസ്സകം.

Sammā dhāraṃ pavecchante, phalaṃ toseti kassakaṃ.

൩൨൮.

328.

‘‘തഥേവ സീലവന്തേസു, ഗുണവന്തേസു താദിസു;

‘‘Tatheva sīlavantesu, guṇavantesu tādisu;

അപ്പകമ്പി കതം കാരം, പുഞ്ഞം ഹോതി മഹപ്ഫല’’ന്തി.

Appakampi kataṃ kāraṃ, puññaṃ hoti mahapphala’’nti.

൩൨൯.

329.

വിചേയ്യ ദാനം ദാതബ്ബം, യത്ഥ ദിന്നം മഹപ്ഫലം;

Viceyya dānaṃ dātabbaṃ, yattha dinnaṃ mahapphalaṃ;

വിചേയ്യ ദാനം ദത്വാന, സഗ്ഗം ഗച്ഛന്തി ദായകാ.

Viceyya dānaṃ datvāna, saggaṃ gacchanti dāyakā.

൩൩൦.

330.

വിചേയ്യ ദാനം സുഗതപ്പസത്ഥം, യേ ദക്ഖിണേയ്യാ ഇധ ജീവലോകേ;

Viceyya dānaṃ sugatappasatthaṃ, ye dakkhiṇeyyā idha jīvaloke;

ഏതേസു ദിന്നാനി മഹപ്ഫലാനി, ബീജാനി വുത്താനി യഥാ സുഖേത്തേതി.

Etesu dinnāni mahapphalāni, bījāni vuttāni yathā sukhetteti.

അങ്കുരപേതവത്ഥു നവമം.

Aṅkurapetavatthu navamaṃ.







Footnotes:
1. ജാ॰ ൧.൧൦.൧൫൧; ൧.൧൪.൧൯൬; ൨.൧൮.൧൫൩; ൨.൨൨.൧൦
2. jā. 1.10.151; 1.14.196; 2.18.153; 2.22.10
3. ഹിംസേയ്യ (ക॰)
4. hiṃseyya (ka.)
5. ഉബ്ബഹേ (?)
6. ubbahe (?)
7. അദുബ്ഭിപാണീഹതോ (ക)
8. adubbhipāṇīhato (ka)
9. ഹേരുവമ്ഹാ (സീ॰)
10. heruvamhā (sī.)
11. ആവേസനഞ്ച (സീ॰)
12. āvesanañca (sī.)
13. കുണ്ഠാ (സീ॰ സ്യാ॰)
14. കുണ്ഡലീകതം (സീ॰ സ്യാ॰ ക॰)
15. kuṇṭhā (sī. syā.)
16. kuṇḍalīkataṃ (sī. syā. ka.)
17. യം തം അസ്സ (സ്യാ॰), യന്തമസ്സ (ക॰)
18. yaṃ taṃ assa (syā.), yantamassa (ka.)
19. പാടവാ (ക॰)
20. pāṭavā (ka.)
21. സന്ദുക, സിന്ധുക (ക॰)
22. sanduka, sindhuka (ka.)
23. ഭിപൂരയന്തോ (സീ॰), ഹി പൂരയന്തോ (സ്യാ॰)
24. bhipūrayanto (sī.), hi pūrayanto (syā.)
25. പുഞ്ഞസ്സ (സീ॰)
26. puññassa (sī.)
27. അ॰ നി॰ ൬.൩൭
28. a. ni. 6.37
29. പുഞ്ഞസ്സ (സീ॰)
30. puññassa (sī.)
31. സൂദാനി (സ്യാ॰ ക॰)
32. sūdāni (syā. ka.)
33. ബ്യാവടാ (സീ॰), പാവടാ (സ്യാ॰)
34. byāvaṭā (sī.), pāvaṭā (syā.)
35. അധിഗയ്ഹ (സീ॰), അതിഗ്ഗയ്ഹ (ക)
36. adhigayha (sī.), atiggayha (ka)
37. അവിദൂരേ സമ്ബുദ്ധസ്സ (ക॰)
38. avidūre sambuddhassa (ka.)
39. പഭാവേന്തോ (സീ॰)
40. pabhāvento (sī.)
41. സുവിദൂരേ (ക॰)
42. suvidūre (ka.)



Related texts:



അട്ഠകഥാ • Aṭṭhakathā / സുത്തപിടക (അട്ഠകഥാ) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / ഖുദ്ദകനികായ (അട്ഠകഥാ) • Khuddakanikāya (aṭṭhakathā) / പേതവത്ഥു-അട്ഠകഥാ • Petavatthu-aṭṭhakathā / ൯. അങ്കുരപേതവത്ഥുവണ്ണനാ • 9. Aṅkurapetavatthuvaṇṇanā


© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact