| Library / Tipiṭaka / ཏིཔིཊཀ • Tipiṭaka / ཙཱུལ༹ཝགྒཔཱལི༹ • Cūḷavaggapāḷi |
ཨམཱུལ༹ྷཝིནཡོ
Amūḷhavinayo
༢༣༧. ‘‘སིཡཱ ཨནུཝཱདཱདྷིཀརཎཾ དྭེ སམཐེ ཨནཱགམྨ – སཏིཝིནཡཉྩ, ཏསྶཔཱཔིཡསིཀཉྩ; དྭཱིཧི སམཐེཧི སམྨེཡྻ – སམྨུཁཱཝིནཡེན ཙ, ཨམཱུལ༹ྷཝིནཡེན ཙཱཏི? སིཡཱཏིསྶ ཝཙནཱིཡཾ། ཡཐཱ ཀཐཾ ཝིཡ? ཨིདྷ པན, བྷིཀྑཝེ, བྷིཀྑུ ཨུམྨཏྟཀོ ཧོཏི ཙིཏྟཝིཔརིཡཱསཀཏོ ། ཏེན ཨུམྨཏྟཀེན ཙིཏྟཝིཔརིཡཱསཀཏེན བཧུཾ ཨསྶཱམཎཀཾ ཨཛ྄ཛྷཱཙིཎྞཾ ཧོཏི བྷཱསིཏཔརིཀྐནྟཾ། ཏཾ བྷིཀྑཱུ ཨུམྨཏྟཀེན ཙིཏྟཝིཔརིཡཱསཀཏེན ཨཛ྄ཛྷཱཙིཎྞེན ཨཱཔཏྟིཡཱ ཙོདེནྟི – ‘སརཏཱཡསྨཱ ཨེཝརཱུཔིཾ ཨཱཔཏྟིཾ ཨཱཔཛྫིཏཱ’ཏི། སོ ཨེཝཾ ཝདེཏི – ‘ཨཧཾ ཁོ, ཨཱཝུསོ, ཨུམྨཏྟཀོ ཨཧོསིཾ ཙིཏྟཝིཔརིཡཱསཀཏོ། ཏེན མེ ཨུམྨཏྟཀེན ཙིཏྟཝིཔརིཡཱསཀཏེན བཧུཾ ཨསྶཱམཎཀཾ ཨཛ྄ཛྷཱཙིཎྞཾ བྷཱསིཏཔརིཀྐནྟཾ། ནཱཧཾ ཏཾ སརཱམི། མཱུལ༹ྷེན མེ ཨེཏཾ ཀཏ’ནྟི། ཨེཝམྤི ནཾ ཝུཙྩམཱནཱ ཙོདེནྟེཝ – ‘སརཏཱཡསྨཱ ཨེཝརཱུཔིཾ ཨཱཔཏྟིཾ ཨཱཔཛྫིཏཱ’ཏི། ‘‘ཏསྶ ཁོ, བྷིཀྑཝེ, བྷིཀྑུནོ ཨམཱུལ༹ྷསྶ ཨམཱུལ༹ྷཝིནཡོ དཱཏབྦོ། ཨེཝཉྩ པན, བྷིཀྑཝེ, དཱཏབྦོ –
237. ‘‘Siyā anuvādādhikaraṇaṃ dve samathe anāgamma – sativinayañca, tassapāpiyasikañca; dvīhi samathehi sammeyya – sammukhāvinayena ca, amūḷhavinayena cāti? Siyātissa vacanīyaṃ. Yathā kathaṃ viya? Idha pana, bhikkhave, bhikkhu ummattako hoti cittavipariyāsakato . Tena ummattakena cittavipariyāsakatena bahuṃ assāmaṇakaṃ ajjhāciṇṇaṃ hoti bhāsitaparikkantaṃ. Taṃ bhikkhū ummattakena cittavipariyāsakatena ajjhāciṇṇena āpattiyā codenti – ‘saratāyasmā evarūpiṃ āpattiṃ āpajjitā’ti. So evaṃ vadeti – ‘ahaṃ kho, āvuso, ummattako ahosiṃ cittavipariyāsakato. Tena me ummattakena cittavipariyāsakatena bahuṃ assāmaṇakaṃ ajjhāciṇṇaṃ bhāsitaparikkantaṃ. Nāhaṃ taṃ sarāmi. Mūḷhena me etaṃ kata’nti. Evampi naṃ vuccamānā codenteva – ‘saratāyasmā evarūpiṃ āpattiṃ āpajjitā’ti. ‘‘Tassa kho, bhikkhave, bhikkhuno amūḷhassa amūḷhavinayo dātabbo. Evañca pana, bhikkhave, dātabbo –
‘‘ཏེན, བྷིཀྑཝེ, བྷིཀྑུནཱ སངྒྷཾ ཨུཔསངྐམིཏྭཱ ཨེཀཾསཾ ཨུཏྟརཱསངྒཾ ཀརིཏྭཱ…པེ॰… ཨེཝམསྶ ཝཙནཱིཡོ – ‘ཨཧཾ, བྷནྟེ, ཨུམྨཏྟཀོ ཨཧོསིཾ ཙིཏྟཝིཔརིཡཱསཀཏོ། ཏེན མེ ཨུམྨཏྟཀེན ཙིཏྟཝིཔརིཡཱསཀཏེན བཧུཾ ཨསྶཱམཎཀཾ ཨཛ྄ཛྷཱཙིཎྞཾ བྷཱསིཏཔརིཀྐནྟཾ། མཾ བྷིཀྑཱུ ཨུམྨཏྟཀེན ཙིཏྟཝིཔརིཡཱསཀཏེན ཨཛ྄ཛྷཱཙིཎྞེན ཨཱཔཏྟིཡཱ ཙོདེནྟི – ‘སརཏཱཡསྨཱ ཨེཝརཱུཔིཾ ཨཱཔཏྟིཾ ཨཱཔཛྫིཏཱ’ཏི། ཏྱཱཧཾ ཨེཝཾ ཝདཱམི – ‘ཨཧཾ ཁོ, ཨཱཝུསོ, ཨུམྨཏྟཀོ ཨཧོསིཾ ཙིཏྟཝིཔརིཡཱསཀཏོ། ཏེན མེ ཨུམྨཏྟཀེན ཙིཏྟཝིཔརིཡཱསཀཏེན བཧུཾ ཨསྶཱམཎཀཾ ཨཛ྄ཛྷཱཙིཎྞཾ བྷཱསིཏཔརིཀྐནྟཾ། ནཱཧཾ ཏཾ སརཱམི། མཱུལ༹ྷེན མེ ཨེཏཾ ཀཏ’ནྟི ། ཨེཝམྤི མཾ ཝུཙྩམཱནཱ ཙོདེནྟེཝ – ‘སརཏཱཡསྨཱ ཨེཝརཱུཔིཾ ཨཱཔཏྟིཾ ཨཱཔཛྫིཏཱ’ཏི། ‘སོཧཾ, བྷནྟེ, ཨམཱུལ༹ྷོ སངྒྷཾ ཨམཱུལ༹ྷཝིནཡཾ ཡཱཙཱམཱི’ཏི། དུཏིཡམྤི ཡཱཙིཏབྦོ། ཏཏིཡམྤི ཡཱཙིཏབྦོ། བྱཏྟེན བྷིཀྑུནཱ པཊིབལེན སངྒྷོ ཉཱཔེཏབྦོ –
‘‘Tena, bhikkhave, bhikkhunā saṅghaṃ upasaṅkamitvā ekaṃsaṃ uttarāsaṅgaṃ karitvā…pe… evamassa vacanīyo – ‘ahaṃ, bhante, ummattako ahosiṃ cittavipariyāsakato. Tena me ummattakena cittavipariyāsakatena bahuṃ assāmaṇakaṃ ajjhāciṇṇaṃ bhāsitaparikkantaṃ. Maṃ bhikkhū ummattakena cittavipariyāsakatena ajjhāciṇṇena āpattiyā codenti – ‘saratāyasmā evarūpiṃ āpattiṃ āpajjitā’ti. Tyāhaṃ evaṃ vadāmi – ‘ahaṃ kho, āvuso, ummattako ahosiṃ cittavipariyāsakato. Tena me ummattakena cittavipariyāsakatena bahuṃ assāmaṇakaṃ ajjhāciṇṇaṃ bhāsitaparikkantaṃ. Nāhaṃ taṃ sarāmi. Mūḷhena me etaṃ kata’nti . Evampi maṃ vuccamānā codenteva – ‘saratāyasmā evarūpiṃ āpattiṃ āpajjitā’ti. ‘Sohaṃ, bhante, amūḷho saṅghaṃ amūḷhavinayaṃ yācāmī’ti. Dutiyampi yācitabbo. Tatiyampi yācitabbo. Byattena bhikkhunā paṭibalena saṅgho ñāpetabbo –
‘‘སུཎཱཏུ མེ, བྷནྟེ, སངྒྷོ། ཨཡཾ ཨིཏྠནྣཱམོ བྷིཀྑུ ཨུམྨཏྟཀོ ཨཧོསི ཙིཏྟཝིཔརིཡཱསཀཏོ། ཏེན ཨུམྨཏྟཀེན ཙིཏྟཝིཔརིཡཱསཀཏེན བཧུཾ ཨསྶཱམཎཀཾ ཨཛ྄ཛྷཱཙིཎྞཾ བྷཱསིཏཔརིཀྐནྟཾ། ཏཾ བྷིཀྑཱུ ཨུམྨཏྟཀེན ཙིཏྟཝིཔརིཡཱསཀཏེན ཨཛ྄ཛྷཱཙིཎྞེན ཨཱཔཏྟིཡཱ ཙོདེནྟི – ‘སརཏཱཡསྨཱ ཨེཝརཱུཔིཾ ཨཱཔཏྟིཾ ཨཱཔཛྫིཏཱ’ཏི། སོ ཨེཝཾ ཝདེཏི – ‘ཨཧཾ ཁོ, ཨཱཝུསོ, ཨུམྨཏྟཀོ ཨཧོསིཾ ཙིཏྟཝིཔརིཡཱསཀཏོ། ཏེན མེ ཨུམྨཏྟཀེན ཙིཏྟཝིཔརིཡཱསཀཏེན བཧུཾ ཨསྶཱམཎཀཾ ཨཛ྄ཛྷཱཙིཎྞཾ བྷཱསིཏཔརིཀྐནྟཾ། ནཱཧཾ ཏཾ སརཱམི། མཱུལ༹ྷེན མེ ཨེཏཾ ཀཏ’ནྟི། ཨེཝམྤི ནཾ ཝུཙྩམཱནཱ ཙོདེནྟེཝ – ‘སརཏཱཡསྨཱ ཨེཝརཱུཔིཾ ཨཱཔཏྟིཾ ཨཱཔཛྫིཏཱ’ཏི། སོ ཨམཱུལ༹ྷོ སངྒྷཾ ཨམཱུལ༹ྷཝིནཡཾ ཡཱཙཏི། ཡདི སངྒྷསྶ པཏྟཀལླཾ, སངྒྷོ ཨིཏྠནྣཱམསྶ བྷིཀྑུནོ ཨམཱུལ༹ྷསྶ ཨམཱུལ༹ྷཝིནཡཾ དདེཡྻ། ཨེསཱ ཉཏྟི།
‘‘Suṇātu me, bhante, saṅgho. Ayaṃ itthannāmo bhikkhu ummattako ahosi cittavipariyāsakato. Tena ummattakena cittavipariyāsakatena bahuṃ assāmaṇakaṃ ajjhāciṇṇaṃ bhāsitaparikkantaṃ. Taṃ bhikkhū ummattakena cittavipariyāsakatena ajjhāciṇṇena āpattiyā codenti – ‘saratāyasmā evarūpiṃ āpattiṃ āpajjitā’ti. So evaṃ vadeti – ‘ahaṃ kho, āvuso, ummattako ahosiṃ cittavipariyāsakato. Tena me ummattakena cittavipariyāsakatena bahuṃ assāmaṇakaṃ ajjhāciṇṇaṃ bhāsitaparikkantaṃ. Nāhaṃ taṃ sarāmi. Mūḷhena me etaṃ kata’nti. Evampi naṃ vuccamānā codenteva – ‘saratāyasmā evarūpiṃ āpattiṃ āpajjitā’ti. So amūḷho saṅghaṃ amūḷhavinayaṃ yācati. Yadi saṅghassa pattakallaṃ, saṅgho itthannāmassa bhikkhuno amūḷhassa amūḷhavinayaṃ dadeyya. Esā ñatti.
‘‘སུཎཱཏུ མེ, བྷནྟེ, སངྒྷོ། ཨཡཾ ཨིཏྠནྣཱམོ བྷིཀྑུ ཨུམྨཏྟཀོ ཨཧོསི ཙིཏྟཝིཔརིཡཱསཀཏོ། ཏེན ཨུམྨཏྟཀེན ཙིཏྟཝིཔརིཡཱསཀཏེན བཧུཾ ཨསྶཱམཎཀཾ ཨཛ྄ཛྷཱཙིཎྞཾ བྷཱསིཏཔརིཀྐནྟཾ། ཏཾ བྷིཀྑཱུ ཨུམྨཏྟཀེན ཙིཏྟཝིཔརིཡཱསཀཏེན ཨཛ྄ཛྷཱཙིཎྞེན ཨཱཔཏྟིཡཱ ཙོདེནྟི – ‘སརཏཱཡསྨཱ ཨེཝརཱུཔིཾ ཨཱཔཏྟིཾ ཨཱཔཛྫིཏཱ’ཏི ། སོ ཨེཝཾ ཝདེཏི – ‘ཨཧཾ ཁོ, ཨཱཝུསོ, ཨུམྨཏྟཀོ ཨཧོསིཾ ཙིཏྟཝིཔརིཡཱསཀཏོ། ཏེན མེ ཨུམྨཏྟཀེན ཙིཏྟཝིཔརིཡཱསཀཏེན བཧུཾ ཨསྶཱམཎཀཾ ཨཛ྄ཛྷཱཙིཎྞཾ བྷཱསིཏཔརིཀྐནྟཾ། ནཱཧཾ ཏཾ སརཱམི། མཱུལ༹ྷེན མེ ཨེཏཾ ཀཏ’ནྟི། ཨེཝམྤི ནཾ ཝུཙྩམཱནཱ ཙོདེནྟེཝ – ‘སརཏཱཡསྨཱ ཨེཝརཱུཔིཾ ཨཱཔཏྟིཾ ཨཱཔཛྫིཏཱ’ཏི། སོ ཨམཱུལ༹ྷོ སངྒྷཾ ཨམཱུལ༹ྷཝིནཡཾ ཡཱཙཏི། སངྒྷོ ཨིཏྠནྣཱམསྶ བྷིཀྑུནོ ཨམཱུལ༹ྷསྶ ཨམཱུལ༹ྷཝིནཡཾ དེཏི། ཡསྶཱཡསྨཏོ ཁམཏི ཨིཏྠནྣཱམསྶ བྷིཀྑུནོ ཨམཱུལ༹ྷསྶ ཨམཱུལ༹ྷཝིནཡསྶ དཱནཾ, སོ ཏུཎྷསྶ; ཡསྶ ནཀྑམཏི, སོ བྷཱསེཡྻ།
‘‘Suṇātu me, bhante, saṅgho. Ayaṃ itthannāmo bhikkhu ummattako ahosi cittavipariyāsakato. Tena ummattakena cittavipariyāsakatena bahuṃ assāmaṇakaṃ ajjhāciṇṇaṃ bhāsitaparikkantaṃ. Taṃ bhikkhū ummattakena cittavipariyāsakatena ajjhāciṇṇena āpattiyā codenti – ‘saratāyasmā evarūpiṃ āpattiṃ āpajjitā’ti . So evaṃ vadeti – ‘ahaṃ kho, āvuso, ummattako ahosiṃ cittavipariyāsakato. Tena me ummattakena cittavipariyāsakatena bahuṃ assāmaṇakaṃ ajjhāciṇṇaṃ bhāsitaparikkantaṃ. Nāhaṃ taṃ sarāmi. Mūḷhena me etaṃ kata’nti. Evampi naṃ vuccamānā codenteva – ‘saratāyasmā evarūpiṃ āpattiṃ āpajjitā’ti. So amūḷho saṅghaṃ amūḷhavinayaṃ yācati. Saṅgho itthannāmassa bhikkhuno amūḷhassa amūḷhavinayaṃ deti. Yassāyasmato khamati itthannāmassa bhikkhuno amūḷhassa amūḷhavinayassa dānaṃ, so tuṇhassa; yassa nakkhamati, so bhāseyya.
‘‘དུཏིཡམྤི ཨེཏམཏྠཾ ཝདཱམི…པེ॰… ཏཏིཡམྤི ཨེཏམཏྠཾ ཝདཱམི…པེ॰…།
‘‘Dutiyampi etamatthaṃ vadāmi…pe… tatiyampi etamatthaṃ vadāmi…pe….
‘‘དིནྣོ སངྒྷེན ཨིཏྠནྣཱམསྶ བྷིཀྑུནོ ཨམཱུལ༹ྷསྶ ཨམཱུལ༹ྷཝིནཡོ། ཁམཏི སངྒྷསྶ, ཏསྨཱ ཏུཎྷཱི, ཨེཝམེཏཾ དྷཱརཡཱམཱི’’ཏི།
‘‘Dinno saṅghena itthannāmassa bhikkhuno amūḷhassa amūḷhavinayo. Khamati saṅghassa, tasmā tuṇhī, evametaṃ dhārayāmī’’ti.
‘‘ཨིདཾ ཝུཙྩཏི, བྷིཀྑཝེ, ཨདྷིཀརཎཾ ཝཱུཔསནྟཾ། ཀེན ཝཱུཔསནྟཾ? སམྨུཁཱཝིནཡེན ཙ, ཨམཱུལ༹ྷཝིནཡེན ཙ། ཀིཉྩ ཏཏྠ སམྨུཁཱཝིནཡསྨིཾ? སངྒྷསམྨུཁཏཱ, དྷམྨསམྨུཁཏཱ, ཝིནཡསམྨུཁཏཱ, པུགྒལསམྨུཁཏཱ…པེ॰… ཀིཉྩ ཏཏྠ ཨམཱུལ༹ྷཝིནཡསྨིཾ ? ཡཱ ཨམཱུལ༹ྷཝིནཡསྶ ཀམྨསྶ ཀིརིཡཱ ཀརཎཾ ཨུཔགམནཾ ཨཛ྄ཛྷུཔགམནཾ ཨདྷིཝཱསནཱ ཨཔྤཊིཀྐོསནཱ – ཨིདཾ ཏཏྠ ཨམཱུལ༹ྷཝིནཡསྨིཾ། ཨེཝཾ ཝཱུཔསནྟཾ ཙེ, བྷིཀྑཝེ, ཨདྷིཀརཎཾ ཀཱརཀོ ཨུཀྐོཊེཏི, ཨུཀྐོཊནཀཾ པཱཙིཏྟིཡཾ; ཚནྡདཱཡཀོ ཁཱིཡཏི, ཁཱིཡནཀཾ པཱཙིཏྟིཡཾ།
‘‘Idaṃ vuccati, bhikkhave, adhikaraṇaṃ vūpasantaṃ. Kena vūpasantaṃ? Sammukhāvinayena ca, amūḷhavinayena ca. Kiñca tattha sammukhāvinayasmiṃ? Saṅghasammukhatā, dhammasammukhatā, vinayasammukhatā, puggalasammukhatā…pe… kiñca tattha amūḷhavinayasmiṃ ? Yā amūḷhavinayassa kammassa kiriyā karaṇaṃ upagamanaṃ ajjhupagamanaṃ adhivāsanā appaṭikkosanā – idaṃ tattha amūḷhavinayasmiṃ. Evaṃ vūpasantaṃ ce, bhikkhave, adhikaraṇaṃ kārako ukkoṭeti, ukkoṭanakaṃ pācittiyaṃ; chandadāyako khīyati, khīyanakaṃ pācittiyaṃ.
